† Ἀρχιμ. Χριστοφόρου Ἀθ. Καλύβα

Καί περί τοῦ βαπτίσματος ἐκαινοτόμησαν οἱ παπικοί. Ἀντί νά βαπτίζουν τά παιδιά τά ραντίζουν. Ἀλλ’ εἶναι τόση ἡ ἀνοησία καί τόσον ἐξόφθαλμος ἡ πλάνη, ὥστε ἁπλῆ παράθεσις τῶν σχετικῶν χωρίων πείθει πῶς οἱ ἄνθρωποι τῆς Δύσεως ἐπαλάβωσαν μετά τήν ἀπόσχισίν των ἐκ τῆς Ὀρθοδόξου Ἐκκλησίας. Ἰδού τά χωρία τῆς Ἁγίας Γραφῆς: «Πορευθέντες μαθητεύσατε πάντα τά Ἔθνη, βαπτίζοντες αὐτούς… καί τηρεῖν πάντα ὅσα ἐνετειλάμην ὑμῖν» (Ματθ. κη’, 19). Καί: «Ὁ πιστεύσας καί βαπτισθείς σωθήσεται» (ις’ 16). Ἡμεῖς, οἱ ὁποῖοι εἴμεθα Ἕλληνες καί γνωρίζομεν ἑλληνικά, διότι εἶναι ἡ μητρική μας γλῶσσα, τό ρῆμα βαπτίζω τό μεταφράζομεν «βουτῶ στό νερό» καί ὄχι παίρνω θύσσανον ὑσσώπου ἤ βασιλικοῦ ἤ μυρτιᾶς ἤ ρίγανης καί ἀφοῦ τόν βουτήξω εἰς τό ἁγιασμένον ὕδωρ ραντίζω τόν πιστόν. Τότε βαπτίζεται ἡ ρίγανη ἤ ὁ βασιλικός, ὄχι ὁ πιστός ὅστις δι’ αὐτῶν ραντίζεται καί δέν βαπτίζεται ὅπως ὁ Κύριος διέταξε: «Βαπτίζοντες», εἶπε, καί ὄχι ραντίζοντες. Τό Λεξικόν τῆς Ἑλληνικῆς γλώσσης σημειώνει: Βαπτίζω = βυθίζω εἰς τό ὕδωρ, καταδύω, βουτάω στό νερό (τ. Β’ σ. 1331 Μ.Λ.Ε.Γλ. Δημητράκου). Καί: Ραντίζω = περιβρέχω διά ρανίδων ὑγροῦ (Αὐτόθι τ. Η’, σ. 390). Ὁ Δαυΐδ ἔλεγε: «Ραντιεῖς μέ ὑσσώπῳ καί καθαρισθήσομαι…» (Ψ. Ν’ 9). Ρανίδες ὑγροῦ εἶναι αἱ σταγόνες πού ἐξαπολύονται ἀπό τό τίναγμα τοῦ θυσσάνου, ἀφοῦ ἐμβαπτισθῇ πρωτίστως εἰς οἱονδήποτε ὑγρόν. Ὅπως εἴπομεν καί ἀλλαχοῦ, ἡ Ἑλληνική γλῶσσα ἔχει τό προτέρημα νά κυριολεκτῇ. Κυριολεκτοῦσα δέ κάμνει τόν κόσμον νά συνεννοῆται μεταξύ του. Ἐν τούτοις οἱ παπικοί τό «βαπτίζοντες» τό μετέφρασαν ἐν τῇ πράξει «ραντίζοντες» καί ἀντί νά β υ θ ί ζ ο υ ν τούς ἀβαπτίστους εἰς τό νερό, τούς… ραντίζουν, ὅπως οἱ ἡμέτεροι Ἱερεῖς κατά τά φῶτα μέ τόν ἁγιασμόν!… Ἰδού, λοιπόν, ἡ καινοτομία τους. Δέν εἶναι καθόλου ἰσχυρά τά ἐπιχειρήματά τους, διότι τό ράντισμα ἄν που καί ἄν ποτε ἐγένετο, ἦτο β ά π τ ι σ μ α ο ἰ κ ο ν ο μ ί α ς, ὅπως τό βάπτισμα τῶν κλινικῶν, τῶν ἀρρώστων πρό τοῦ κινδύνου. Ἀλλά τοιοῦτον βάπτισμα ἀνάγκης εἶναι καί τό βάπτισμα τοῦ ἀέρος, εἶναι καί τό βάπτισμα τοῦ μαρτυρίου, τοῦ αἵματος, εἶναι τό βάπτισμα δι’ ἐπιχύσεως ἄμμου. Ἡμᾶς ἐνδιαφέρει ἡ Ἁγία Γραφή καί ἡ ὀρθόδοξος ἑρμηνεία της καί ὄχι τό τί κατ’ ἐξαίρεσιν ἔγινε ἤ θά γίνῃ. Διαφωτιστική εἶναι ἡ Ἱστορία τοῦ Αἰθίοπος Εὐνούχου, τοῦ δυνάστου τῆς Κανδάκης ἐν Πράξ. η’ 27 κ.ἑ. Ἀναγινώσκοντες τήν σχετικήν περικοπήν βλέπομεν ὅτι ὁ ἀβάπτιστος αὐτός δέν ἐρραντίσθη ὑπό τοῦ Ἀπ. Πέτρου, ἀλλ’ ἐβαπτίσθη: «… Καί φησιν ὁ Εὐνοῦχος· ἰδού ὕ δ ω ρ· τί κωλύει με βαπτισθῆναι; Καί ἐκέλευσε στῆναι τό ἅρμα, καί κατέβησαν ἀμφότεροι εἰς τό ὕδωρ, ὅ τε Φίλιππος καί ὁ Εὐνοῦχος καί ἐβάπτισεν αὐτόν». Δέν εἶπε: τόν ἐ ρ ρ ά ν τ ι σ ε μέσα εἰς τό ὕδωρ.
Καί ἐκτός τούτου, περί τῆς βυθίσεως τοῦ βαπτιζομένου εἰς τό ὕδωρ ὁμιλοῦν τά μεγάλα βαπτιστήρια τῆς Ρώμης, «ἐν οἷς προσήρχετο ὁ ἔκγονος τοῦ παλαιοῦ Ἀδάμ, ὅπως θάψῃ τήν ἐν ἑαυτῷ παλαιάν ζωήν καί ἐξαναστῇ εἰς νέαν». Τά βαπτιστήρια τῆς Ραβέννης ἐν Ἰταλίᾳ καί τῆς Θεσσαλονίκης. Τά βαπτιστήρια ταῦτα ἐκτίζοντο ἐπίτηδες κολλητά εἰς τούς ναούς καί ὠνομάζοντο καί Φωτιστήρια, ἔστιν ὅτε δέ καί πηγαί ἱερῶν ν α μ ά τ ω ν καί κολυμβῆθραι τοῦ Πνεύματος (Κ. Καλλινίκου, «Ὁ Χριστ. Ναός καί τά τελούμενα ἐν αὐτῷ», σ. 39, 94, 411). Τά βαπτιστήρια αὐτά ὠνομάζοντο καί κολυμβῆθραι (Κυρ. Κατήχ. Α’ 2 καί Β’ 1 – 4), καί καθιεροῦντο μάλιστα δι’ εἰδικῶν ἐγκαινίων καθοσιούμενα συνήθως εἰς τιμήν Ἰωάννου τοῦ Βαπτιστοῦ, παραπλεύρως δέ ὑπῆρχε θυσιαστήριον ὅπου οἱ βαπτιζόμενοι μετελέμβανον τῶν Ἀχράντων Μυστηρίων. Βαπτιστήρια ὑπῆρχον παντοῦ ἀπό τῶν πρώτων χριστιανικῶν χρόνων καί εἰς τάς κατακόμβας τά ὁποῖα σῴζονται αὐτούσια. (Ἐν ἐκτάσει ὅρα Μ.Ε.Ε. τ. ΣΤ’ σ. 662 – 665). Ἠμποροῦν νά μᾶς εἰποῦν οἱ παπικοί ἀπό πότε βαπτίζουν μέ ράντισμα καί ποῦ ἐπί τῆς Ἁγίας Γραφῆς καί τῆς Ἱερᾶς παραδόσεως στηρίζονται; Τί τούς λέγει τό «liber pontificalis» περί τοῦ λαμπροτέρου βαπτιστηρίου τοῦ Λατερανοῦ κατά τόν Δ’ αἰῶνα καί τό ἐξέχουσαν θέσιν κατέχον βαπτιστήριον τοῦ ΣΤ’ αἰῶνος τῆς Ἁγίας Σοφίας; Δέν ὁμιλεῖ περί βαπτίσματος καί ὄχι ρ α ν τ ί σ μ α τ ο ς; Τά βαπτιστήρια μετά τήν ἐπικράτησιν τοῦ νηπιοβαπτισμοῦ ἀντικατεστάθησαν διά τῆς κολυμβήθρας· ἐκεῖνα παρέμειναν ὡς παλαιά ἀνάμνησις τοῦ παρελθόντος. Αὐτά τά βαπτιστήρια δέν ἐλέγχουν τήν διά ραντισμοῦ τέλεσιν τοῦ Μυστηρίου τοῦ βαπτίσματος ὑπό τῶν παπικῶν; Ἡ παράστασις τῆς «Ζωοδόχου Πηγῆς» διασώζει τόν τύπον τῆς κολυμβήθρας (ΙΔ’ αἰών, Ἅγ. Θεόδ. Μυστρᾶ). «Ἡ Ὀρθόδοξος Ἐκκλησία, γράφει ὁ Ἀνδροῦτσος, ἐξ ἐναντίας πρός τούς Δυτικούς καί Διαμαρτυρομένους διαφυλάττουσα τήν ἀρχαίαν τάξιν, καθ’ ἥν μόνον τοῖς κ λ ι ν ι κ ο ῖ ς κ α τ’ ἐ ξ α ί ρ ε σ ι ν κ α ί ἀ ν ά γ κ η ν ἐπετρέπετο δι’ ἐπιχύσεως βάπτισμα, τελεῖ τοῦτο ἐν τρισί καταδύσεσι. Ἡ μορφή δέ αὕτη τοῦ βαπτίσματος εἶναι μέν σύμφωνος πρός τό σημαινόμενον τῆς λέξεως «β ά π τ ι σ μ α», εἶναι δέ καί Γραφικῶς ὀρθή, ὡς εἰκονίζουσα τήν τριήμερον τοῦ Κυρίου ταφήν, (Ρωμ. ς’). Καί ἱστορικῶς δέ ἡ τριττή κατάδυσις ἦτο κανονική καί ἐν τῇ ἀδιαιρέτῳ Ἐκκλησίᾳ κρατοῦσα μορφή. Οὐ μόνον οἱ πατέρες οὐδαμοῦ μνημονεύουσιν ἐν ἑτέρῳ τύπῳ βαπτίσματος, οὐ μόνον τά βαπτιστήρια εἶναι περιφανῆ τῆς καταδύσεως μαρτύρια, ἀλλά καί αἱ κατά τόν πέμπτον αἰῶνα ἀπό τῆς ἀρχαίας Ἐκκλησίας ἀποσχισθεῖσαι Ἐκκλησίαι τῶν Ἀρμενίων, τῶν Κοπτῶν καί τῶν Ἀβησσυνίων διά καταδύσεως πᾶσαι τελοῦσι τό βάπτισμα· τό δέ διά ραντισμοῦ ἤ ἐπιχύσεως βάπτισμα, οὐδαμῶς παρά τοῖς πατράσι μνημονευόμενον ὡς κανονικός καί γενικός τύπος τοῦ βαπτίσματος, εἰσήχθη μόλις τόν 14ον αἰῶνα». Ἀκοῦτε; Τόν ΙΔ’ αἰῶνα, ὅταν ὁ δαιμονισμός σας ἐκ τῆς ἐγκαταλείψεως τοῦ Θεοῦ εἶχε κορυφωθῆ, τότε ἐπυκνώθησαν αἱ πλάναι σας (Συμβολ. περί βαπτίσματος, σ. 317 – 319). Ἐν πλήρει συμφωνίᾳ τελοῦν οἱ δογματικοί μας θεολόγοι Δαμαλᾶς, Μεσολωρᾶς, Διοβουνιώτης, Καρμίρης, Τρεμπέλας καί ὁλόκληρος ἡ συνείδησις τῆς Ὀρθοδόξου Ἀνατολικῆς Ἐκκλησίας πού δέν ἔπαιξε ποτέ ἐ ν ο ὐ π α ι κ τ ο ῖ ς ὅπως ἡ ἀλάθητος παπωσύνη. Ἡ ἡλικία δέν ἀποτελεῖ θέμα συζητήσεως. Ἐκεῖνο μόνον τό ὁποῖον, ὡς συναπτόμενον ἀμέσως μετά τοῦ βαπτίσματος, ἀναφέρομεν εἶναι τό Χρῖσμα τό ὁποῖον οἱ Δυτικοί τελοῦν συνήθως κατά τό 12ον ἔτος ἤ 14ον τῆς ἡλικίας των. Καί αὐτή ἡ συνήθεια εἰσήχθη κυρίως ἀπό τοῦ ΙΓ’ αἰῶνος μέ τό δικαιολογητικόν ὅτι τότε ὁ βαπτιζόμενος παρουσιάζει ἀνεπτυγμένην λογικήν καί κατανοεῖ τήν σημασίαν τοῦ Μυστηρίου. Ἀλλ’ ὡς ὀρθότατα παρατηρεῖ ὁ Ἀνδροῦτσος, ὁ ὀρθός λόγος δέν ἔχει θέσιν εἰς τήν ἐξ Ἀποκαλύψεως θρησκείαν, διότι ἁπλούστατα πρέπει νά καταλυθοῦν πάντα τά ὑπέρ λόγον Μυστήρια τῆς Χριστιανικῆς Θρησκείας. Βεβαίως ἠμπορεῖ μέ τόν ὀρθόν λόγον νά ἐμπεδώσῃς καί νά δικαιολογήσῃς τήν ὑπάρχουσαν πίστιν, ἀλλ’ ἡ πίστις ὡς γεγονός ἐξ ἀποκαλύψεως δέν κατασκευάζεται ὑπό τοῦ ὀρθοῦ λόγου. «Οὐ μόνον ὁ Ἱεροσολύμων Κύριλλος λέγει ὅτι τοῖς ἀναβεβηκόσιν ἐκ τῆς κολυμβήθρας χορηγεῖται τό Χρῖσμα, οὐ μόνον ἡ ἐν Λαοδικείᾳ Σύνοδος μαρτυρεῖ ὅτι οἱ φωτιζόμενοι μετά τό βάπτισμα χρίονται Χρίσματι ἐπουρανίῳ ἀλλά καί ὁ πάπας Μελχιάδης ἔν τινι πρός τούς Ἱσπανούς Ἐπισκόπους ἐπιστολῇ ὁμιλεῖ περί Βαπτίσματος καί Χρίσματος συνδεδεμένων καί μίαν οὕτως εἰπεῖν πρᾶξιν ἀποτελούντων» (ἔνθ’ ἀνωτ., σ. 327). Τό Χρῖσμα γίνεται ἀμέσως μετά τό Βάπτισμα, διότι εἶναι τό «διαπτῦσσον τήν πνευματικήν φύσιν τοῦ βαπτισθέντος εἰς ζωήν προσωπικήν ἐν Χριστῷ καί δι’ ἀνεξαλείπτου τύπου τοῦ ἐν Χριστῷ βίου κατασημαινόμενον, καί τόν πλοῦτον τῶν δωρεῶν τοῦ βαπτίσματος ἀπό τῆς ἡμέρας τῆς ἀναγεννήσεως καθιστῶν προσωπικῶς οἰκεῖον τῷ ἀνθρώπῳ χωροῦντι ἐν τῷ ἁγιασμῷ καί τῆς τελειώσεως, καί τόν Χριστόν ἐν ἑαυτῷ μορφοῦντι» (ἔνθ’ ἀνωτ. σ. 328).

(1904 – 1992)
ΠΗΓΗ: Τό Βιβλίο «ΠΑΠΙΚΟΣ ΟΛΟΚΛΗΡΩΤΙΣΜΟΣ», 1964, τοῦ μακαριστοῦ Ἱεροκήρυκος Ἀρχιμ. Χριστοφόρου Ἀθ. Καλύβα. (Σελ. 114 – 118). ΕΚΔΟΣΙΣ ΤΗΣ ΟΡΘΟΔΟΞΟΥ ΧΡΙΣΤΙΑΝΙΚΗΣ ΑΔΕΛΦΟΤΗΤΟΣ «ΚΥΨΕΛΗ» ΓΛΥΦΑΔΑ – ΑΘΗΝΩΝ.
Οἱ εἰκόνες τοῦ κειμένου ἔχουν τεθεῖ ἀπό τόν συντάκτη τῆς ἀνάρτησης.




