† Ἀρχιμ. Χριστοφόρου Ἀθ. Καλύβα
Θά ἔχετε τώρα τήν ὑπομονή νά μάθετε τί εἶναι ἐκεῖνο πού μᾶς χωρίζει διά νά μᾶς ἑνώσῃ ἡ ἁπλή «καλημέρα» καί «τό φιλί τῆς ἀγάπης» κατά τά λεχθέντα ὑπό τοῦ παναγιωτάτου Πατριάρχου μας Ἀθηναγόρα τοῦ Α’ καί τοῦ ποντίφηκος πάπα Ρώμης Παύλου τοῦ ΣΤ’, ἔπειτα ἀπό 500 χρόνια σιωπῆς. Θά ξεκινήσωμεν ἀπό τό καταραμένο «πρωτεῖον» τοῦ πάπα, πρωτεῖον τό ὁποῖον δέν περικλείει τήν ἔννοιαν τοῦ πρῶτος ἐν ἴσοις δι’ ἱστορικούς λόγους καί ὄχι δογματικούς ἤ γενικωτέρου καί οὐσιαστικωτέρου συμφέροντος τῆς Ἐκκλησίας μας, ἀλλ’ ἐγωϊστικούς καί ἀηδῶς κοσμικούς ὅπως ἀπέδειξεν ἡ Ἱστορία τῆς παπωσύνης. Ἐάν ἐπρόκειτο περί ζητήματος ἐκκλησιαστικῆς τάξεως, ποιός εἶχεν ἀντίρρησιν νά παραδεχθῇ τούς πάπας τῆς Ρώμης ὡς πρώτους ἐν ἴσοις λόγῳ τοῦ πρεσβυγενοῦς τῆς Ἐκκλησίας τοῦ Ἀποστόλου, ἔστω, Πέτρου; Ὅπως ἀσφαλῶς καί οἱ παπικοί θά ἀναγνωρίζουν δεύτερον τόν Οἰκουμενικόν Πατριάρχην τῆς Βασιλίδος τῶν πόλεων κατά τόν 28ον κανόνα τῆς Δ’ Οἰκουμενικῆς Συνόδου λέγοντα: «Πανταχοῦ τοῖς τῶν ἁγίων πατέρων ὅροις ἑπόμενοι καί τόν ἀρτίως ἀναγνωσθέντα κανόνα τῶν ἑκατόν πεντήκοντα θεοφιλεστάτων ἐπισκόπων τῶν συναχθέντων ἐπί τοῦ τῆς εὐσεβοῦς μνήμης μεγάλου Θεοδοσίου, τοῦ γενομένου Βασιλέως ἐν τῇ βασιλίδι Κωνσταντινουπόλεως Νέᾳ Ρώμῃ γνωρίζοντες, τά αὐτά καί ἡμεῖς ὁρίζομέν τε καί ψηφιζόμεθα περί τῶν πρεσβειῶν τῆς ἁγιωτάτης Ἐκκλησίας τῆς αὐτῆς Κωνσταντινουπόλεως, Νέας Ρώμης· καί γάρ τῷ θρόνῳ τῆς πρεσβυτέρας Ρώμης καί διά τό βασιλεύειν τήν πόλιν ἐκείνην, οἱ πατέρες εὐλόγως ἀποδεδώκασι τά πρεσβεῖα. Καί τῷ αὐτῷ σκοπῷ κινούμενοι οἱ ἑκατόν πεντήκοντα θεοφιλέστατοι ἐπίσκοποι τά ἴσα πρεσβεῖα ἀπένειμαν τῷ τῆς Νέας Ρώμης ἁγιωτάτῳ θρόνῳ, εὐλόγως κρίναντες τήν βασιλείᾳ καί συγκλήτῳ τιμηθεῖσαν πόλιν καί τῶν ἴσων ἀπολαύειν πρεσβείων τῇ πρεσβυτέρᾳ βασιλίδι Ρώμῃ καί ἐν τοῖς ἐκκλησιαστικοῖς ὡς ἐκείνην μεγαλύνεσθαι πράγμασι, δευτέραν μετ’ ἐκείνην ὑπάρχουσαν. Καί ὥστε τούς τοῖς Ποντικῆς καί τῆς Ἀσιανῆς καί τῆς Θρᾳκικῆς διοικήσεως μητροπολίτας μόνους, ἔτι δέ καί τούς ἐν τοῖς βαρβαρικοῖς ἐπισκόπους τῶν προειρημένων διοικήσεων χειροτονεῖσθαι ὑπό τοῦ ἁγιωτάτου θρόνου τῆς κατά Κωνσταντινούπολιν ἁγιωτάτης Εκκλησίας…», συμφώνως ἄλλως τε καί μέ τόν τρίτον κανόνα τῆς Δευτέρας Οἰκουμενικῆς Συνόδου (381), λέγοντα χαρακτηριστικῶς τά ἑξῆς: «Τόν μέν τῆς Κωνσταντινουπόλεως ἐπίσκοπον ἔχειν τά πρεσβεῖα τῆς τιμῆς μετά τόν τῆς Ρώμης, ἐπίσκοπον, διά τό εἶναι αὐτήν νέαν Ρώμην». Ἀλλά καί ἡ 131η νεαρά τοῦ Ἰουστινιανοῦ ὥρισε: «Θεσπίζομεν… τόν ἁγιώτατον τῆς πρεσβυτέρας Ρώμης πάπαν πρῶτον εἶναι πάντων τῶν Ἱερέων, τόν δέ μακαριώτατον ἀρχιεπίσκοπον Κωνσταντινουπόλεως, τῆς Νέας Ρώμης δευτέραν τάξιν ἐπέχειν μετά τόν ἁγιώτατον ἀποστολικόν θρόνον τῆς πρεσβυτέρας Ρώμης, τῶν δέ ἄλλων ἁπάντων προτιμᾶσθαι». Ὥστε τό «Primum inter pares», πρῶτος ἐν ἴσοις δηλαδή, δέν σημαίνει τίποτε ἄλλο παρά τό κοσμικόν «περᾶστε παρακαλῶ»· π.χ. ὅταν συλλειτουργῇ πάπας καί Πατριάρχης, θά προστῇ τῆς λειτουργίας ὁ πάπας. Ὅταν εὑρίσκεται μέσα σ’ ἕνα σαλόνι ὁ Πατριάρχης, θά δώσῃ τιμητικήν θέσιν πρός ἕνα ἀδελφόν του καί ἐκεῖνος ἄν θέλῃ τήν ἀποδέχεται, διότι κι’ ἄν δέν τήν ἀποδεχθῇ ἐκ λόγων ταπεινοφροσύνης, στοιχῶν τοῖς ρήμασι τοῦ Κυρίου ἐν κ’ 27 Ματθαίου, ὅπως προείπομεν, οὔτε δόγμα καταστρέφει, οὔτε ἀνησυχίαν προκαλεῖ, οὔτε καί εἰς ἐκκλησιαστικόν ἐπιτίμιον ὑποβάλλεται ὁ ἄνθρωπος. Ἴσα – ἴσα θά δώσῃ τό καλόν, τό χριστιανικώτατον παράδειγμα πρός ὅλους, Κληρικούς καί λαϊκούς, τῆς ἀρετῆς τῆς ταπεινοφροσύνης εἴπομεν καί τῆς μετριοφροσύνης. Οὔτε τό ἀξίωμά του χάνει αἴγλην, οὔτε καί ἀπό τάς συνειδήσεις τῶν πιστῶν ξεπέφτει. Συνηντήθησαν δύο ἀδελφοί Ἐπίσκοποι καί ἐκάθισεν ὁ ἕνας δεξιά καί ὁ ἄλλος ἀριστερά, ἤ τἀνάπαλιν. Μήπως πρόκειται περί προσώπων θεότητος, περί τῶν προσώπων τῆς Ἁγίας Τριάδος τῶν ὁποίων ἡ ἔκφανσις φέρεται ἐν τῷ κόσμῳ ἄνευ μέν τροπῆς καί ροῆς, ἀλλά κατά χρόνον ὡς πρῶτον, δεύτερον καί τρίτον, ἀφοῦ οὔτε τήν γλῶσσαν τοῦ Θεοῦ γνωρίζομεν οὔτε κἄν τῶν Ἀγγέλων ὥστε νά συνεννοηθῇ ὁ Θεός μαζί μας; Οἱ ἄνθρωποι οἱονδήποτε ἀξίωμα κι’ ἄν ἔχουν ἐπιβάλλονται καί τιμῶνται μέ τήν πνευματικήν των ἀκτινοβολίαν, μέ τό κῦρος τῆς προσωπικότητός των χωρίς κἄν νά τό ἐπιζητοῦν. Εἶναι ἡ φύσις τῆς ἀρετῆς τοιαύτη ὥστε νά ἐπιβάλλεται ἀξιωματικῶς ἐπί τῶν συνειδήσεων τῶν ἄλλων. Ἄν μάλιστα ὁ ἐνάρετος κατέχῃ καί ἐκκλησιαστικόν ἀνώτατον ἀξίωμα, τότε δέν χρειάζεται νά κοπιάσῃ διά νά τόν ἀναγνωρίσουν ὑπεροχικώτερον. Ἄν ὅμως δέν εἶναι ἐνάρετος, δέν ἔχει πνευματικήν ἀκτινοβολίαν καί ἐνεργόν ὑπέρ τῆς Ἐκκλησίας τοῦ Χριστοῦ δραστηριότητα, ἀλλ’ εἶναι οἷος περιεγράφη τότε καί τό ἀξίωμα καταισχύνει καί αὐτός γελοιοποιεῖται ὡς κνώδαλον, παρ’ ἀξίαν ἐνδυσάμενον δόξαν. Ἄν αὐτά οἱ παπικοί τά εὕρουν σωστά, τότε τούς ὑπενθυμίζομεν καί τό ἄλλο: Ποῖον δηλαδή;
Ὅτι οἱ ἐν Χριστῷ ἀδελφοί Ἐπίσκοποι καί ὡς συλλειτουργοί καί ὡς μέλη τοῦ ἐκκλησιαστικοῦ Σώματος ἐνεργά καί ὑπεύθυνα τακτοποιοῦν τάς ὑποθέσεις τῆς Ἐκκλησίας ὑπευθύνως καί μέ φόβον Θεοῦ. Κι’ ἄν ὡς ἄνθρωποι σφάλλουν που, τότε τό συλλογικόν ὄργανον τῶν Οἰκουμενικῶν Συνόδων εἶναι ἡ ἀσφαλιστική δικλείς καί τά πράγματα διά τῆς κανονικῆς νομοθεσίας ἐναρμονίζονται ὄχι πρός τά συμφέροντα τῶν Ἐπισκόπων ὡς ἀνθρώπων μέ ἀξιώματα κοσμικῆς ὑφῆς, ἀλλά πρός τά συμφέροντα τῆς Μιᾶς Ἁγίας, Καθολικῆς Ἐκκλησίας ἐν τόπῳ καί χρόνῳ μέ μίαν κατανόησιν συγκινοῦσαν τάς καρδίας τοῦ ποιμνίου. Ἐάν δήλαδή ὁ πάπας ἐσκέπτετο ὡς χριστιανός, ὡς ἀνώτερος κληρικός, ὡς ἁγνός καί λογικός ἄνθρωπος καί δέν ἐπρόβαλλε τό πρωτεῖον του, θά ὡδηγεῖτο εἰς τήν κόλασιν ὡς παραβάτης θείας ἐντολῆς; Ἄν δέν ἐταλαιπώρει τήν χριστιανικήν Ἀνατολήν (ἐπεμβάσεις εἰς Βουλγαρίαν, ἀφορισμός, χειροτονίαι αὐθαίρετοι, ἵδρυσις λατινικῶν πατριαρχείων, ἐξευτελισμός τῶν ἡμετέρων κατά τήν ψευδοσύνοδον τῆς Φλωρεντίας), θά ἠγείρετο θέμα πρωτείων τοῦ πάπα καί θά ἐλαμβάνοντο μέτρα ἀμύνης πρό τοῦ κινδύνου τοῦ ἐκλατινισμοῦ τῆς Ὀρθοδοξίας καί τῆς ὑπαγωγῆς της ὑπό τόν πάπαν; Ἐάν ἡ λύσσα αὐτή τῆς φιλαρχίας δέν διεκατεῖχε τήν ψυχήν τοῦ Ἀρχιερέως τῆς Ρώμης καί ἡ ψύχωσίς του νά ἐπιβληθῇ ἐφ’ ὅλων τῶν Ἐπισκόπων τῆς Ἐκκλησίας καί νά ἐξαρθῇ ὑπέρ τάς Οἰκουμενικάς Συνόδους ἔλλειπε, ποιός ὁ λόγος νά μήν ἀναγνωρίζουν τιμῆς πρεσβεία εἰς τόν ἀδελφόν τους ὅλοι οἱ Ἐπίσκοποι; Μήπως θά τούς ἀφαιροῦσεν αἴγλην, δύναμιν ἐξουσιαστικήν ἐπί τοῦ ποιμνίου των, ὑλικά ἀγαθά; Μήπως θ’ ἀνέτρεπε τόν θρόνον των; Μήπως ὡς λυσσῶν λύκος θά κατεσπάρασσε τά λογικά πρόβατά των, ἀφοῦ ἀνήκουν εἰς τόν Χριστόν καί εἶναι ἐξ ἴσου ὑπεύθυνος διά τήν ἀσφάλειαν καί τήν σωτηρίαν των; Ἐάν π.χ. ὁ πάπας συνελειτούργει μετά τοῦ Ἀρχιεπισκόπου Ἀθηνῶν καί ὁ Ἀρχιεπίσκοπος τόν ἄφηνε νά προστῇ τῆς θείας Λειτουργίας, θά ἐκολάζετο; Κι’ ἄν ὁ πάπας ἐν ταπεινώσει παρεχώρει τήν θέσιν του εἰς τόν Ἀθηνῶν καί συνελειτούργει δίπλα του θά ἐξητμίζετο ἡ χάρις τῆς ἱερωσύνης; Δύο χριστιανικαί καρδίαι ἡνωμέναι μέ τήν κοινήν πίστιν καί ἀγάπην προσεύχονται πρό τοῦ Ἁγίου Θυσιαστηρίου. Εἴτε ὁ ἕνας εἴτε ὁ ἄλλος εὐλογήσῃ τά Τίμια Δῶρα, δέν ἔχει σημασίαν, ἐφ’ ὅσον ἡ μετουσίωσις ἐνεργεῖται τῇ δυνάμει καί ἐπιφοιτήσει τοῦ Ἁγίου Πνεύματος. Οὔτε ὁ ἕνας οὔτε ὁ ἄλλος ἔλαβέν τι πλειότερον. Ἀλλά διά τήν τάξιν τῆς Ἐκκλησίας, καί διατί ὄχι; πρός ἀποφυγήν πικριῶν ἐξ ἀνθρωπίνης ἀτελείας, αἱ Οἰκουμενικαί Σύνοδοι ἔδωσαν τό προβάδισμα εἰς τούς πρεσβυτέρους καί ὀφφικιούχους, χωρίς τήν ἐπ’ ἐλάχιστον μείωσιν ἤ ἔξαρσιν τοῦ Μυστηρίου τῆς Ἱερωσύνης, καί χωρίς νά δώσουν ἀφορμήν εἰς τούς ἐγωϊστάς καί ἀλαζόνας νά ἐπαίρωνται εἰς βάρος τῶν ἄλλων ἀδελφῶν των, διότι τοῦτο ἀποτελεῖ ἁμάρτημα ὑποβαλλόμενον εἰς κανονικάς κυρώσεις. Μήπως δέν «τρώγονται» κυριολεκτικῶς πρό τοῦ ἁγίου Θυσιαστηρίου ἔγγαμοι καί ἄγαμοι, ὀφφικιοῦχοι καί μή Κληρικοί, μέ τά σπλάγχνα τους, ὅταν συμβαίνῃ νά προΐσταται ὁ κατά τάξιν ἔχων τά πρεσβεῖα καί τά ἐκκλησιαστικά ὀφφίκια; Φαντάζεσθε τώρα τί θά ἐγίνετο ἐάν δέν ὑπῆρχε καί τό Κανονικόν Δίκαιον!…
Ἀλλά τό θέμα μου εἶναι περί τοῦ πρωτείου τοῦ πάπα, τό ὁποῖον ὁπωσδήποτε ἐπιμένουν νά τό στηρίζουν ἐπί τοῦ ις’ 16 τοῦ Ματθαίου. Ὁλόκληρον τό χωρίον ἔχει ὡς ἑξῆς: Ὅταν ὁ Κύριος ἠρώτησε τούς μαθητάς του «Ὑμεῖς δέ τίνα μέ λέγετε εἶναι;» ὁ Πέτρος ἀπεκρίθη: «Σύ εἶ ὁ Χριστός ὁ Υἱός τοῦ Θεοῦ τοῦ ζῶντος. Ἀποκριθείς δέ ὁ Ἰησοῦς εἶπεν αὐτῷ· μακάριος εἶ, Σίμων Βαριωνᾶ, ὅτι σάρξ καί αἷμα οὐκ ἀπεκάλυψέ σοι, ἀλλ’ ὁ πατήρ μου ὁ ἐν οὐρανοῖς. Κἀγώ δέ σοι λέγω ὅτι σύ εἶ Πέτρος, καί ἐπί ταύτῃ τῇ πέτρᾳ οἰκοδομήσω μου τήν Ἐκκλησίαν καί πύλαι ᾅδου οὐ κατισχύσουσιν αὐτῆς». Αὐτό τό χωρίον ὑπῆρξεν ἡ ἀπολογία τῶν παπῶν ἀνά τούς αἰῶνας εἰς τάς κατηγορίας τῶν Ἀνατολικῶν Ὀρθοδόξων ὅτι κακῶς ἰδιοποιοῦνται ἀξίωμα ὑπέρ τήν ὠργανωμένην συλλογικῶς Ἐκκλησίαν τοῦ Χριστοῦ καί κακῶς φέρουν εἰς ἥσσονα μοῖραν τούς λοιπούς Ἀποστόλους τοῦ Χριστοῦ. Φρονῶ πῶς δι’ αὐτό τό κεφάλαιον τόν λόγον ἔχει ὁ δογματικός τῆς Ἀνατολικῆς Ὀρθοδόξου Ἐκκλησίας μακαρίτης Ἀνδροῦτσος, διεθνοῦς προβολῆς καί κύρους. Γράφει, λοιπόν, ὁ ἀλησμόνητος ἐκεῖνος καθηγητής μου τά ἑξῆς ἐπί τοῦ πρωτείου τοῦ πάπα: «… Ὁπωσδήποτε καί ἄν ἑρμηνευθῇ ἡ λέξις πέτρα, ἥκιστα δύναται νά ἀποφέρῃ τήν ἐν τῇ Ἐκκλησίᾳ διαφέρουσαν τοῦ πάπα δύναμιν. Τῷ ὄντι εἴτε τό πέτρα ἀναφέρομεν μετά τοῦ Γρηγορίου τοῦ Θεολόγου εἰς τόν Πέτρον ὡς εἰς βράχον, ἐφ’ οὗ θεμελιωθήσεται ἡ Ἐκκλησία, εἴτε εἰς ὁμολογίαν τῆς πίστεως, ὡς ἑρμηνεύουσιν ὁ Χρυσόστομος, ὁ Αὐγουστῖνος καί ἄλλοι, τό ἀναντίρρητον εἶναι ὅτι ὁ Κύριος οὐδαμῶς σκοπεῖ ἐνταῦθα νά εἴπῃ, ὅτι ἡ οἰκουμενική αὐτοῦ Ἐκκλησία θά οἰκοδομηθῇ ἐπί μόνον τοῦ Ἀποστόλου Πέτρου. Ὅπως τό δεσμεῖν καί λύειν τάς ἁμαρτίας κατωτέρω μόνῳ χορηγούμενον «καί δώσω σοι τάς κλείς τῆς Βασιλείας τῶν Οὐρανῶν» (Ματθ. ιθ’, 19 – 20), χορηγεῖται ἀλλαχοῦ καί τοῖς ἄλλοις Ἀποστόλοις (Ἰωάν. ἡ’, 21 – 23), οὕτω καί ἡ ἐποικοδόμησις τῆς Ἐκκλησίας ἐπί τοῦ Πέτρου ὡς ἐπί μερικωτέρου λίθου (λέγομεν μερικωτέρου λίθου, διότι θεμέλιος καί ἀκρογωνιαῖος λίθος εἶναι, ὡς γνωστόν, ὁ Ἰησοῦς Χριστός (Α’ Κορ. γ’, 11), οὐδαμῶς ἀποκλείει τήν καί ἐπί τῶν ἄλλων Ἀποστόλων, ὡς ἐπί ὁμοίων λίθων συνδεομένων μετά τοῦ θεμελίου, ἐποικοδόμησιν, ὡς ἀντί παντός ἄλλου δεικνύει τό ἐν Ἐφεσ. β’, 19 – 22: «Οὐκέτι ἐστέ ξένοι καί πάροικοι, ἀλλά συμπολῖται τῶν Ἁγίων, ἐποικοδομηθέντες ἐπί τῷ θεμελίῳ τῶν Ἀποστόλων καί προφητῶν, ὄντως ἀκρογωνιαίου αὐτοῦ Ἰησοῦ Χριστοῦ…». Ἄλλως δέ μυριολέκτως ἐκ τῶν Πράξεων ἰδίως καί τῶν Ἐπιστολῶν ἀπεδείχθη, ὅτι ὁ Ἀπόστολος Πέτρος οὐδεμίαν τοιαύτην ἔλαβε παρά τοῦ Κυρίου ἤ ἤσκησεν ὑπέρ τούς ἄλλους Ἀποστόλους ὑπεροχήν. Καί ἄν δέ ἐδίδετό ποτε τοιαύτη εἰς τόν Πέτρον δύναμις, οὐδέποτε ὅμως θά ἠδύνατο νά καταστήσῃ τόν Ἐπίσκοπον Ρώμης ἀποκλειστικόν αὐτῆς προνομιοῦχον καί ἰδιοκτήτην. Ἐξ ἐναντίας ἱστορικῶς ἐβεβαιώθη ὅτι μόνον πρεσβεῖα τιμῆς ὁ Ρώμης ἐν τῇ καθολικῇ Ἐκκλησίᾳ ἤσκει, καί ὅτι εἶχε ταῦτα οὐχί jure divino ὡς διάδοχος τοῦ Ἀποστόλου Πέτρου, διότι ἐν τῇ περιπτώσει ταύτῃ ὤφειλον καί οἱ ἄλλοι ὑπό τοῦ Πέτρου κατασταθέντες Ἐπίσκοποι καί δή καί μάλιστα ὁ Ἀντιοχείας, νά προεξάρχωσιν ἐν τῷ αὐτῷ δικαίῳ, ἀλλ’ ὡς ἐκ τῆς σημασίας τῆς Ρώμης, οὔσης καθέδρας τοῦ Βασιλείου, ὡς ἀπεφήναντο αἱ Οἰκουμενικαί τῆς Κωνσταντινουπόλεως καί τῆς Χαλκηδόνος Σύνοδοι, ἰσοστάσιον τῷ τῆς Ρώμης τάξαντες τόν Κωνσταντινουπόλεως, ὡς Ἐπίσκοπον τῆς νέας πρωτευούσης τοῦ Κράτους. Ἔπειτα δέ ἱστορικῶς εἶναι βέβαιον, ὅτι ἄν οἱ πάπαι κατώρθωσαν χριστιανίζοντες τά βάρβαρα φῦλα τῆς δυτικῆς Εὐρώπης νά ὑποτάξωσιν αὐτά εἰς τήν ἐξουσίαν αὐτῶν, καί μετά τό σχίσμα δι’ ἐπιτηδείας ἀναμίξεως εἰς τάς σχέσεις τῶν ἡγεμόνων τῆς Εὐρώπης νά προαγάγωσι τήν κοσμικήν αὐτῶν δύναμιν ἐπί μᾶλλον, ἡ Ἀνατολική Ἐκκλησία καί πρό τοῦ σχίσματος διετέλει πάντοτε ἐλευθέρα καί ἀνεξάρτητος ἀπό τῆς Ρώμης, ἀποκρούουσα ἐρρωμένως τάς ὑπό φιλάρχων παπῶν κατά καιρούς προβαλλομένας ἀξιώσεις.
Ὁμοίως δέ βέβαιον εἶναι ὅτι πᾶσαι αἱ εἰς τήν Καθολικήν Ἐκκλησίαν ἀναφερόμεναι ἀποφάσεις ἐξεδίδοντο οὐχί ὑπό τοῦ Ρώμης, ἀλλ’ ἐλαμβάνοντο ἐν ταῖς Οἰκουμενικαῖς Συνόδοις, εἰς ἄς ὑπέκειτο καί οὗτος, διηνεκές δέ δίδαγμα τῆς Ἀνατολικῆς Ἐκκλησίας ὑπῆρξεν ὅτι ἡ Ἐκκλησία στερεῖται ὁρατῆς κεφαλῆς τελοῦσα ὑπό τήν ἀόρατον τοῦ Χριστοῦ. Ὅτι δέ καί λογικῶς, ὡς ἐξ ἀνάγκης δηλαδή κέντρου καί συνεκτικοῦ δεσμοῦ, οὐδαμῶς δικαιοῦται τό πρωτεῖον, ὡς ἀξιοῖ ὁ Möhler, μόλις ἀνάγκη καί νά παρατηρήσωμεν. Κέντρου βεβαίως συνεκτικοῦ, οὐδείς ἀντιλέγει τῷ Möhler, ὅτι δεῖται ἤ ἄλλως διαιρουμένη καί εἰς ἐναντία δόγματα μεταπίπτουσα Ἐκκλησία. Ἀλλ’ ὅτι ἐκ λογικῆς ἐπόψεως τό κέντρον τούτου δέον νά εἶναι ἕν πρόσωπον, ὁ Ἐπίσκοπος Ρώμης, οὐχί δέ τό σύνολον τῶν Ἐπισκόπων, τό τήν καθόλου Ἐκκλησίαν ἐκπροσωποῦν, ὡς δοξάζει ἡ Ἀνατολική Ἐκκλησία, καί ὡς ἐμβλέπομεν ἔν τε τῇ Ἀποστολικῇ Συνόδῳ καί ἑξῆς ἐν τῇ Ἱστορίᾳ τῆς Ἐκκλησίας, ὀμολογοῦμεν ὅτι δέν δυνάμεθα νά ἐννοήσωμεν» (Συμβολική σ. 91 – 92).
Ἠμποροῦν δηλαδή νά μᾶς εἰποῦν οἱ παπικοί πότε καί ποῦ ἤσκησεν ὁ Ἀπόστολος Πέτρος τήν ὑπέρ τούς λοιπούς Ἀποστόλους ἐξουσίαν τοῦ πρωτείου περί οὗ κόπτονται οἱ πάπαι καί εἰς ποῖον Ἐπίσκοπον παρέδωσεν ἰδιοχείρως τάς κλεῖς τῆς Βασιλείας τῶν οὐρανῶν; Αὐτός ὁ ἴδιος ὁ Πέτρος δριμύτατα ἠλέγχθη ὑπό τοῦ Ἀποστόλου Παύλου διά τήν κατ’ οἰκονομίαν ὑποκρισίαν του. «Ὅτε δέ ἦλθε Πέτρος εἰς Ἀντιόχειαν, κατά πρόσωπον αὐτῷ ἀντέστην, ὅτι κατεγνωσμένος ἥν. Πρό τοῦ γάρ ἐλθεῖν τινας ἀπό Ἰακώβου, μετά τῶν ἐθνῶν συνήσθιεν· ὅτε δέ ἦλθον, ὑπέστελλε καί ἀφώριζεν ἑαυτόν, φοβούμενος τούς ἐκ περιτομῆς. Καί συνυπεκρίθησαν αὐτῷ καί οἱ λοιποί Ἰουδαῖοι, ὥστε καί Βαρνάβας συναπήχθη αὐτῶν τῇ ὑποκρίσει. Ἀλλ’ ὅτε εἶδον ὅτι οὐκ ὀρθοποδοῦσι πρός τήν ἀλήθειαν τοῦ Εὐαγγελίου, εἶπον τῷ Πέτρῳ ἔμπροσθεν πάντων· εἰ σύ Ἰουδαῖος ὑπάρχων ἐθνικῶς ζῆς καί οὐκ Ἰουδαϊκῶς, τί τά Ἔθνη ἀναγκάζεις ἰουδαΐζειν;». Ἑπομένως πηγαίνει περίπατον τό πρωτεῖον τοῦ Ἀποστόλου Πέτρου δεξαμένου δημοσίαν ἐπιτίμησιν ὑπό τοῦ Παύλου, ὅστις, ἐνῷ δέν ἔλαβε τό, κατά τούς Δυτικούς, παπικόν πρωτεῖον, ἐμαστίγωσε τόν ἐν Χριστῷ αδελφόν του δι’ ἀταξίαν. Καί ὁ Πέτρος κύψας τήν κεφαλήν ἀπό ἐντροπήν, ἐσιώπησε (Γαλ. β’, 11 – 15). Ἄς κρατοῦν, λοιπόν, οἱ πάπαι τό πρωτεῖον τους, ἄς δέχωνται ὅμως τάς ἐπιτιμήσεις τῶν ἀδελφῶν τους ἐν Χριστῷ καί ἄς διορθώνωνται ὅπου σφάλλουν. Ἔτσι θά σώσουν τόν ἑαυτόν τους καί τούς ἄλλους πού ἐξαρτῶνται πνευματικῶς ἀπό αὐτούς.
(1904 – 1992)
ΠΗΓΗ: Τό Βιβλίο «ΠΑΠΙΚΟΣ ΟΛΟΚΛΗΡΩΤΙΣΜΟΣ», 1964, τοῦ μακαριστοῦ Ἱεροκήρυκος Ἀρχιμ. Χριστοφόρου Ἀθ. Καλύβα. (Σελ. 83 – 90). ΕΚΔΟΣΙΣ ΤΗΣ ΟΡΘΟΔΟΞΟΥ ΧΡΙΣΤΙΑΝΙΚΗΣ ΑΔΕΛΦΟΤΗΤΟΣ «ΚΥΨΕΛΗ» ΓΛΥΦΑΔΑ – ΑΘΗΝΩΝ.
Οἱ εἰκόνες τοῦ κειμένου ἔχουν τεθεῖ ἀπό τόν συντάκτη τῆς ἀνάρτησης.
