Πρέπει νά προσευχόμεθα ἀδιαλείπτως· τί εἶναι ἡ ἀδιάλειπτος προσευχή καί πῶς κατορθώνεται.
Ζ’. Τοῦ Ἁγίου Ἡσαΐου
Ἐάν ὁ ἄνθρωπος δέν ἐγκαταλείψῃ πᾶσαν κοσμικήν ἐργασίαν, δέν εἶναι δυνατόν νά λατρεύσῃ τόν Θεόν· διότι πραγματική λατρεία τοῦ Θεοῦ εἶναι τό νά μή ἔχωμεν, κατά τήν ὥραν τῆς προσευχῆς, εἰς τόν νοῦν μας τίποτε ξένον πρός τόν σκοπόν καί τήν καθαρότητα τῆς προσευχῆς καί νά ἀπασχολούμεθα μέ αὐτό· δηλαδή νά μή ἔχωμεν εἰς τόν νοῦν μας οὔτε ἡδονήν, οὔτε κακίαν, οὔτε μῖσος, οὔτε φθόνον (ζῆλον πονηρόν), οὔτε φανταστικήν εἰκόνα, οὔτε φροντίδα διά πράγματα έκ τοῦ αἰῶνος τούτου, τοῦ παρερχομένου.
Αὐτά ὅλα εἶναι σκοτεινά τείχη, πού φυλακίζουν τήν ταλαίπωρον ψυχήν καί ἐμποδίζουν αὐτήν εἰς τόν ἀέρα καί δέν τήν ἀφήνουν νά συναντήσῃ τόν Θεόν, ὥστε μυστικῶς καί κρυφίως νά εὐλογήσῃ Αὐτόν καί νά προσευχηθῇ πρός Αὐτόν μέ ἁγνότητα, μέ θεῖον φωτισμόν, μέ γλυκεῖαν καρδίαν καί νά δοκιμάσῃ τήν πνευματικήν ἡδονήν τῆς ἀγάπης καί τοῦ θείου ἔρωτος.
Διότι ὅσον ἡ ψυχή μεριμνᾷ καί φροντίζει διά τά σωματικά καί κοσμικά ζητήματα, νεκρώνεται ὁ νοῦς καί, ὡς ἐκ τούτου, τά ἐντός τοῦ ἀνθρώπου πάθη ἐνεργοῦν χωρίς ἔλεγχον· ἐφ’ ὅσον ὅμως ἡ ψυχή ἐγκαταλείψῃ τήν πνευματοκτόνον μέριμναν τῶν ἐξωτερικῶν ὑποθέσεων, τότε χαίρεται ὁ νοῦς καί στέκει σταθερός καί ἀμετακίνητος (ἀνυψούμενος πρός τόν Θεόν).
Καί ἡ ψυχή ἀντιλαμβάνεται πλήρως τά ἐντός αὐτῆς πάθη μέ τήν νοητικήν δύναμιν τοῦ νοός· φροντίζει λοιπόν ὁ νοῦς διά τήν ψυχήν, μέχρις ὅτου ἡ ψυχή ἀπορρίψῃ τά πάθη ἐκτός αὐτῆς, καί μέ τήν γονιμοποιόν δύναμιν τοῦ νοῦ γεννήσῃ καί ἐκθρέψῃ τά τέκνα αὐτῆς. Καί τότε πλέον νοῦς καί ψυχή θά ἐναρμονισθοῦν, καθ’ ὅσον ἀφορᾷ τάς κινήσεις καί ἐπιθυμίας, καί γίνονται οἱ δύο μία καρδία, ὁπόταν ἡ ψυχή ὑποτάσσεται εἰς τόν νοῦν, ὅπως ἡ γυναίκα ὑποτάσσεται εἰς τόν ἄνδρα καί ὁ νοῦς ἀποβαίνει κεφαλή τῆς ψυχῆς, ὅπως καί ὁ ἄνδρας εἶναι κεφαλή τῆς γυναικός, ὅπως εἶπεν ὁ Ἀπόστολος Παύλος(¹). Εἰς τήν περίπτωσιν δέ αὐτήν, συνδεόμενοι ἐν Κυρίῳ, δέν εἶναι πλέον διηρημένοι, διϊστάμενοι καί ἀντιδικοῦντες.
Ὅσοι λοιπόν ἠξιώθησαν νά φθάσουν εἰς τοιοῦτον ὑψηλόν πνευματικόν μέτρον, εἶναι αὐτοί πού προσεύχονται εἰς τόν Θεόν μέ ψυχικήν ἁγνότητα, εἶναι αὐτοί πού ἐφωτίσθησαν ὑπό τοῦ Θεοῦ, αὐτοί εἶναι οἱ ἀληθινοί προσκυνηταί, τούς ὁποίους ζητεῖ ὁ Θεός, αὐτοί εἶναι, τέλος, εἰς τήν καρδίαν τῶν ὁποίων ὁ Ὕψιστος ἐνοικεῖ καί περιπατεῖ, ὅπως λέγει καί ἡ Ἁγία Γραφή(²).
Περί αὐτῶν εἶπε καί ὁ Σωτήρ, ὅτι ἐάν εὑρεθοῦν δύο καί συμφωνήσουν περί παντός πράγματος, πού ἤθελον ζητήσει παρά τοῦ Θεοῦ, ἐν τῷ ὀνόματί μου, θά πραγματοποιηθῇ τό αἴτημά των(³). Διότι ὅταν ἡ ψυχή συμφωνήσῃ μέ τόν νοῦν, καί γίνῃ ἕνα μαζί του, παραμένει πλέον ὁ νοῦς εἰς τόν Κύριον καί ὁ Θεός εἰς αὐτόν τόν νοῦν, πραγματοποιουμένου οὕτω τοῦ λόγου, πού εἶπεν ὁ Κύριος εἰς τό Ἱερόν Εὐαγγέλιον· «Μείνατε εἰς ἐμέ καί ἐγώ θά μείνω ἐντός ὑμῶν»(⁴).
Τό ἀνωτέρω νόημα στηρίζεται καί εἰς τό Ἀποστολικόν λόγιον, συμφώνως πρός τόν ὁποῖον, ὁ προσκολλώμενος πρός τήν πόρνην γίνεται ἕνα σῶμα μέ αὐτήν, ἐνῶ ὁ προσκολλώμενος πρός τόν Κύριον γίνεται ἕνα πνεῦμα μέ Αυτόν(⁶)· ὡς γνωστόν δέ πᾶσα σχέσις, συναπτομένη ἔξω τῶν ὅρων καί τῶν νόμων τῆς χριστιανικῆς διδασκαλίας, ὀνομάζεται πόρνη.
Ἡ ψυχή λοιπόν, πού προσεκολλήθη εἰς τόν Κύριον, διά τοῦ πνεύματος, μένει πάντοτε εἰς Αὐτόν καί διδάσκεται παρ’ Αὐτοῦ πῶς πρέπει νά προσεύχεται εἰς Αὐτόν καί τόν προσκυνεῖ συνεχῶς καί ἀδιακόπως, παραμένουσα ἀδιασπάστως ἡνωμένη μετ’ Αὐτοῦ· ἀντιστοίχως καί ὁ ἴδιος ὁ Κύριος παραμένει εἰς τήν ψυχήν αὐτήν ἀναπαύων αὐτήν, ἐπιχορηγῶν καί ἀποκαλύπτων εἰς αὐτήν τάς οὐρανίους τιμάς καί τά ἀνεκλάλητα Αὐτοῦ χαρίσματα.
Αὐτός λοιπόν ὁ ἄνθρωπος δέν ἁμαρτάνει πλέον, ἀλλ’ οὔτε καί τόν ἐγγίζει καθόλου ὁ πονηρός, διότι ἔχει ἀναγεννηθῆ ἀπό τόν Θεόν, ὅπως λέγει καί ἡ Ἁγία Γραφή, ὅτι αὐτός πού ἔχει γεννηθῆ ἀπό τόν Θεόν δέν ἁμαρτάνει(⁷).
(¹) «Ὁ ἀνήρ ἐστι κεφαλή τῆς γυναικός» (Ἐφεσ. ε’ 23).
(²) «Ἐνοικήσω ἐν αὐτοῖς καί ἐμπεριπατήσω…» (Β’ Κορ. ς’ 16).
(³) «Πάλιν ἀμήν λέγω ὑμῖν ὅτι ἐάν δύο ὑμῶν συμφωνήσωσιν ἐπί τῆς γῆς περί παντός πράγματος οὗ ἐάν αἰτήσωνται, γενήσεται αὐτοῖς» (Ματθ. ιη’ 19).
(⁴) «Μείνατε ἐν ἐμοί, κἀγώ ἐν ὑμῖν» (Ἰωάν. ιε’ 4).
(⁶) «Οὐκ οἴδατε ὅτι ὁ κολλώμενος τῇ πόρνῃ ἕν σῶμα ἐστιν; ἔσονται γάρ, φησίν, οἱ δύο εἰς σάρκα μίαν· ὁ δέ κολλώμενος τῷ Κυρίῳ ἕν πνεῦμά ἐστι» (Α’ Κορ. ς’ 16 – 17).
(⁷) «Πᾶς ὁ γεγεννημένος ἐκ τοῦ Θεοῦ ἁμαρτίαν οὐ ποιεῖ· ὅτι σπέρμα αὐτοῦ ἐν αὐτῷ μένει· καί οὐ δύναται ἁμαρτάνειν ὅτι ἐκ τοῦ Θεοῦ γεγέννηται» (Α’ Ἰωάν. γ’ 9).
Πηγή: ΕΥΕΡΓΕΝΤΙΝΟΣ (ΤΟΜΟΣ Δ’). Ἑπιμελείᾳ Βίκτωρος Ματθαίου Καθηγουμένου τῆς ἐν Κρονίζῃ Κουβαρᾶ Ἀττικῆς Ἱερᾶς καί σεβασμίας Δεσποτικῆς Μονῆς Μεταμορφώσεως του Σωτῆρος. Ἀθῆναι 1966 (σελ. 226).
Ἡ Εἰκόνα τοῦ κειμένου, ἔχει τεθεῖ ἀπό τόν συντάκτη τῆς ἀνάρτησης.
