ΕΥΕΡΓΕΝΤΙΝΟΣ ΥΠΟΘΕΣΙΣ ΙΘ’
Περί τοῦ ὅτι ἀναγκαία ἡ ὑποταγή·καί τίς ἡ ἐκ ταύτης ὠφέλεια, καί πῶς κατορθοῦται.
(14). Τοῦ Ἀββᾶ Κασσιανοῦ
Οὐ δι’ ἄλλου τινός ἐλαττώματος οὕτως ὁ διάβολος εἰς τό τῆς ἀπωλείας βάραθρον κατάγει τόν ἄνθρωπον, ὡς διά τοῦ πεῖσαι αὐτόν μή καταδέχεσθαι τῇ διδαχῇ καί διατυπώσει τῶν Πατέρων τόν ἑαυτοῦ βίον ῥυθμίζειν, ἀλλ’ ἀκολουθεῖν τῷ ἰδίῳ θελήματι. Ὁ γάρ τῇ οἰκείᾳ κρίσει καί γνώμῃ στοιχῶν, ο ὐ δ έ π ο τ ε ἀ σ φ α λ ῶ ς ὁ δ ε ύ σ ε ι, ἀλλά πολλά προσκόψει καί πλανηθήσεται, καί κινδύνους πολλούς καί χαλεπούς ὡς ἐν σκότει βαδίζων ἀεί ὑποστήσεται.
Χρή δέ ἡμᾶς τοῦτο μαθεῖν, καί ἐκ τῶν ἀνθρωπίνων τεχνῶν καί ἐπιστημῶν λαβόντας τά παραδείγματα· εἰ γάρ ἐκείνας καί χερσί ψηλαφῶντες, ἀφ’ ἑαυτῶν κατορθῶσαι ἀδυνατοῦμεν καί δεόμεθα τοῦ καλῶς διδάσκοντος, καί ἕκαστον πρᾶγμα ὑποδεικνύοντος, πῶς οὐ μωρόν καί ἀνόητον τό τήν πνευματικήν τέχνην, τήν τῶν πασῶν τεχνῶν καί ἐπιστημῶν δυσχερεστέραν καί ἐπιπονωτέραν, νομίζειν κατορθοῦν ἄνευ διδασκάλου· ἥτις οὐ σωματική ἐστι καί ὁρωμένη, καθώς αἱ λοιπαί τέχναι περί τά σωματικά μόνα καταγινόμεναι, ἀλλά κεκρυμμένη τε καί ἀόρατος, ἃτε καί πρός μόνην τήν ψυχήν ἀποβλέπουσα, καί σκοπόν τοῦτον ἔχουσα, τοῦ τήν θεοειδῆ ἀπεργάσασθαι· ἧς τινος τέχνης ἡ ἀποτυχία οὐ πρόσκαιρον ἐμποιεῖ ζημίαν, ἀλλά ψυχῆς ἀπώλειαν προξενεῖ καί αἰώνιον θάνατον καί κόλασιν.
Πηγή: ΕΥΕΡΓΕΝΤΙΝΟΣ ΤΟΜΟΣ Α'(σελ. 156). Ἑπιμελείᾳ, ὑπό Βίκτωρος Ματθαίου Καθηγουμένου τῆς ἐν Κρονίζη Κουβαρᾶ Ἀττικῆς Ἱερᾶς καί σεβασμίας Δεσποτικῆς Μονῆς Μεταμορφώσεως του Σωτῆρος. Ἀθῆναι 1957.
Ἐλεύθερη προσωπική ἀπόδοση ἀπό τόν συντάκτη.
Μέ κανένα ἄλλο ἐλάττωμα ὁ διάβολος δέν γκρεμνίζει τόν ἄνθρωπο στό τῆς ἀπωλείας βάραθρο, παρά μέ τό νά τόν πείση νά μή καταδέχεται τίς διδαχές καί ὁδηγίες τῶν Πατέρων γιά τήν ρύθμιση τῆς πνευματικῆς του ζωῆς, ἀλλά ἀντίθετα νά ἀκολουθεῖ τό δικό του θέλημα. Διότι αὐτός πού ἀκολουθεῖ τή δική του κρίση καί γνώμη, οὐδέποτε θά βαδίση ἀσφαλῶς, ἀλλά πολλά θά συναντᾶ ἐμπόδια καί θά πλανηθεῖ, ἀλλά καί κινδύνους πολλούς καί δυσκόλους θά ὑποστεῖ ὅπως ὅταν βαδίζει κανείς στό σκοτάδι.
Πρέπει ὅμως ἐμεῖς νά γνωρίζουμε, λαμβάνοντας ὑπόψη ὡς παράδειγμα τίς ἀνθρώπινες τέχνες καί ἐπιστῆμες τίς ὁποῖες ἄν καί μποροῦμε καί τίς ψηλαφοῦμε μέ τά χέρια μας, δέν μποροῦμε ὅμως ἀπό μόνοι μας νά τίς κατορθώσουμε, ἀλλά ἔχουμε ἀνάγκη καλοῦ διδασκάλου ὥστε νά μᾶς ὑποδεικνύει γιά τά πράγματα τῆς κάθε τέχνης. Πῶς λοιπόν, δέν εἶναι μωρό καί ἀνόητο γιά τήν πνευματική τέχνη πού εἶναι ἀπό ὅλες τίς τέχνες καί ἐπιστῆμες δυσχερέστερη καί ἐπιπονώτερη, νά νομίζουμε ὅτι θά τήν κατορθώσουμε χωρίς διδάσκαλο; Ἡ πνευματική τέχνη δέν εἶναι οὔτε ὑλική καί ὁρατή ὅπως οἱ λοιπές τέχνες πού καταγίνωνται μόνο μέ τά σωματικά. Ἀλλά εἶναι τέχνη κεκρυμμένη καί ἀόρατος καί ἀποβλέπει πρός μόνη τή ψυχή μέ σκοπό νά τήν κάμη θεοειδῆ. Τῆς τέχνης λοιπόν αὐτῆς ἡ ἀποτυχία, δέν προκαλεῖ κάποια πρόσκαιρη ζημία, ἀλλά προξενεῖ ἀπώλειαν ψυχῆς, αἰώνιο θάνατο καί κόλαση.
