Τοῦ ἐν Ἁγίοις Πατρός ἡμῶν Ἀναστασίου τοῦ Συναΐτου Ἀρχιεπισκόπου τοῦ Ἁγίου Σινᾶ Ὄρους.
Καί οἱ μέν μακάριοι καί Θεολόγοι Ἀπόστολοι ταῦτα καί περισσότερα εἶπον περί τῶν ἀθέων καί ἀπίστων αἱρετικῶν οἱ δέ Προφῆται τά προτήτερα καί αὐτοί τά ὅμοια εἶπαν. Ἀλλ’ ἀνάγκη εἶναι νά τούς φέρωμεν καί αὐτούς εἰς τό μέσον· εἶπε γάρ ὁ Δαβίδ· «Οὐκ ἔστιν ἐν τῷ στόματι αὐτῶν ἀλήθεια»· καί πάλιν λέγει· «Κύριε, τούς μισοῦντάς σε ἐμίσησα, καί ἐπί τούς ἐχθρούς σου ἐξετηκόμην· τέλειον μίσος ἐμίσουν αὐτούς, εἰς ἐχθρούς ἐγένοντό μοι». Καί ὁ σοφός Σολομών εἶπεν· «Ὅτι ἀσεβεῖς ὑποκρίνονται εὐσεβεῖν»· καί πάλιν λέγει· «Υἱέ, μή σέ πλανήσουν ἄνδρες ἀσεβεῖς, μηδέ πορευθῆς ἐν ὁδῷ μετ’ αὐτῶν». Καί ὁ Προφήτῃς Ἠσαΐας εἶπε, μάλιστα ὁ Θεός διά τοῦ Προφήτου λέγει· «Υἱούς ἐγέννησα καί ὕψωσα, αὐτοί δέ με ἠθέτησαν»· καί πάλιν λέγει· «Οὐκ ἔστι χαίρειν τοῖς ἀσεβέσι, λέγει Κύριος». Ἆρα ἀρκοῦσι ταῦτα, ἤ νά φέρωμεν εἰς τό μέσον ὅλους τούς Προφήτας λέγοντας τά ὅμοια; Ἀλλά φθάνουσι καί ταῦτα πρός ἐκείνους ὅπου ἀγαποῦν νά τά κάμνουν· διότι ἐκεῖνος ὅπου δέν πείθεται εἰς ὅσα εἴπομεν, οὐδέ εἰς τά πολλά θέλει ἀκούσει. Ἀλλ’ ἀκόμη ὀλίγον ἄς διατρίψωμεν εἰς τά λόγια τοῦ Προφήτου Δαυΐδ, καί νά ἰδοῦμεν πῶς στηλιτεύει καί φανερώνει τόν κεκρυμένον δόλον εἰς αὐτούς καί λέγει· «Οὐκ ἔστιν ἐν τῷ στόματι αὐτῶν ἀλήθεια, ἡ καρδία αὐτῶν ματαία». Βλέπεις τοῦ Προφήτου τήν σύνεσιν, πῶς δημοσιεύει καί ξεσκεπάζει καί πομπεύει τούς κενοδόξους, διά νά μή πλανηθῶμεν ἡμεῖς; Ἀκούσατε, ὀρθόδοξοι, καί μή ἀνακατώνεσθε μέ τούς αἱρετικούς· ἀκούσατε Ποιμένες καί φρίξατε, καί μή σιγᾶτε, ἀλλά κηρύττετε τόν δόλον τῆς ἀσεβείας αὐτῶν· μή δίδετε τόπον τῷ διαβόλῳ· μήν ἀφίνετε θύραν τοῖς λύκοις. Μιμηθῆτε τόν μακάριον Ἀπόστολον Πέτρον, ὅπου βλασφημοῦντος εἰς τήν Ῥώμην τοῦ τρισκαταράτου Σίμωνος, καί λέγοντος, πῶς αὐτός ἦτον ἡ δύναμις τοῦ Θεοῦ, οὔτε κἄν πρός ὥραν ἐσιώπησεν, ἤ ὑπέμεινεν, ἀλλ’ ἐλέγξας αὐτόν, καί ψεύστην ἀποδείξας καί λῃστήν καί ἀντίθεον, καί ἐγκρεμνίσας αὐτόν, παρέδωκεν εἰς τήν ἀπώλειαν. Ὁμοίως δέ καί τόν υἱόν αὐτοῦ, μᾶλλον δέ τοῦ διαβόλου, τόν μιαρόν Μουντανόν καί ἀκάθαρτον καί ἄθεον, μετά δύο μοιχαλίδων, μέ πολλήν σπουδήν ἐλέγξας ὁ Ἅγιος Ἀπόστολος, καί ἄθεον καί ψευδόχριστον, καί ψευδοπροφήτην ἀποδείξας, ἐφίμωσε καί ἔφραξε τό μιαρόν αὐτοῦ στόμα ἐν τῷ ὀνόματι Ἰησοῦ Χριστοῦ, μή μακροθυμήσας, μηδέ ὑπομείνας καιρόν εἰς τήν αὐτοῦ βλασφημίαν. Οὕτω κάμνετε καί σεῖς, ὦ Ποιμένες «καί μή συγκοινωνεῖτε τοῖς ἔργοις τοῖς ἀκάρποις τοῦ σκότους, μᾶλλον δέ καί ἐλέγχετε»· καθώσπερ καί οἱ Ἀπόστολοι, καί ὁ Θεπάτωρ Δαυΐδ, ὅπου ἔλαβε περί αὐτῶν πολλούς κόπους καί πολλούς ἀγῶνας, ἐλέγχων καί στηλιτεύων, καί φωνάζων πρός τόν Θεόν κατ’ αὐτῶν καί λέγων· «Ἕως πότε ἁμαρτωλοί, Κύριε, ἕως πότε ἁμαρτωλοί καυχήσονται; διασκόρπισον αὐτούς ἐν τῇ δυνάμει σου· δός αὐτοῖς κατά τά ἔργα αὐτῶν· ἐν τῇ πόλει σου τήν εἰκόνα αὐτῶν ἐξουδενώσεις, ὅτι ἐκεῖνα ὅπου τελειώνεις ἐσύ, αὐτοί τά χαλοῦν»· καί πάλιν ἐπαρακάλει ὁ Δαυΐδ, κάμνων δεήσεις πρός τόν Θεόν, διά νά ἔλθῃ αὐτός ὁ ἴδιος νά τελειώσῃ τό ζήτημά του, καί ἔλεγε· «Κύριε, κλῖνον οὐρανούς καί κατάβηθι· Κύριε, μή χρονίσῃς. Ταχύ προκαταλαβέτωσαν ἡμᾶς οἱ οἰκτιρμοί σου, Κύριε». Καί ὁ φιλάνθρωπος Θεός ὅπου θέλει νά σωθοῦν ὅλοι οἱ ἄνθρωποι, καί νά ἔλθουν εἰς ἐπίγνωσιν τῆς ἀληθείας, ὁ ἐγγύς πᾶσι τοῖς ἐπικαλουμένοις αὐτόν ἐν ἀληθείᾳ, δέν παρήκουσεν, οὐδέ ἐκαταφρόνησε τήν δέησιν τῶν Ἁγίων, ἀλλ’ ἔκλινεν οὐρανούς καί κατέβη, καί πάντα οἰκονόμησεν εἰς σωτηρίαν τοῦ γένους ἡμῶν, καί τά ἔδειξε ὅλα, κάμνοντας καί διδάσκοντας. Εἶτα, θέλων νά δείξῃ ὅτι ὅσοι θέλουν νά ἦναι προεστοί τῶν Ἐκκλησιῶν, οὕτω νά διώκουν τούς αἱρετικούς, ἐποίησε φραγγέλιον ἀπό σχοινί, καί ἐμπῆκε καί ἐξέβαλε πάντας ἀπό τό Ἱερόν, καί τούς ἐδίωξε λέγων· «Ὁ οἶκός μου εἶναι οἶκος προσευχῆς, καί σεῖς τόν ἐκάματε σπῆτι τῶν λῃστῶν;»
Ἀκούσατε οἱ προεστῶτες τῶν Ἐκκλησιῶν, διότι δι’ ἐσᾶς ἔδειξε καλόν παράδειγμα, διά νά ἀκολουθῆτε καταπόδι του, καί νά προσέχετε πανταχόθεν τούς λύκους, καί νά διώχνετε, καί νά φυλάγετε τήν Ποίμνην ἀβλαβῆ· καί ὅταν τούς εὔγαλεν ὅλους ἔξω, δηλονότι τούς φρονοῦντας τά ἐναντία, τέλος εἶπε καί τήν ἐρήμωσιν αὐτῶν καί τόν ἀφανισμόν, ὁποῦ ἔμελλε νά τούς ἔλθῃ κατά γενεάν καί γενεάν τοῖς τά ἐναντία φρονοῦσι, λέγων· «Ἰδού ἀφίεται ὁ οἶκος ὑμῶν ἔρημος». Ὁρᾷς, πῶς οἱ λόγοι ἐγίνηκαν ἔργα; διότι οἱ ἐχθροί καί ἐπίβουλοι τῆς Ἐκκλησίας, ἤγουν οἱ αἱρετικοί, καθ’ ἑκάστην γενεάν τῇ ἀπωλείᾳ παραδίδονται, κατά τόν λόγον τοῦ Κυρίου, ὅπου εἶπεν «ὅτι πᾶσα φυτεία ὅπου δέν τήν ἐφύτευσεν ὁ Πατήρ μου, ἐκριζωθήσεται»· τό ὁποῖον καί ἔγεινε, διότι αὐτός πρῶτος τό ἔκαμε τοῦτο καί τό ἀπέδειξε. Μετά δέ τήν εἰς οὐρανούς αὐτοῦ Ἀνάληψιν πάλιν ἐπολέμησαν μέ αὐτούς οἱ μακάριοι Ἀπόστολοι, καί ὕστερα ἀπ’ αὐτούς τά θεῖα τούτων δόγματα καί οἱ διδάσκαλοι τῆς Ἐκκλησίας, καί αἱ κατά καιρόν γενόμεναι ἅγιαι Σύνοδοι· τούτους ἐκριζώσαντες, δηλονότι, ὅσους δέν ἐμετανόησαν, τούς παρέδωκαν εἰς τήν ἀπώλειαν, κατά τό γεγραμμένον· «Ὅτι ἀπολεῖς πάντας τούς λαλοῦντας τό ψεῦδος»· ἤ οὐχί πάντες ἠφανίσθησαν καί ἀπώλοντο διά τήν ἀνομίαν αὐτῶν; Διότι ποῦ εἶναι ὅσοι ἐπολεμοῦσαν τότε τήν Ἐκκλησίαν βασιλεῖς καί δυνάσται καί σοφοί; δέν ἐδιασκορπίσθησαν καί ἀφανίσθησαν, ὡσάν νά μήν ἦσαν; Ποῦ εἶναι τό φρύαγμα καί ἡ θρασύτης τῶν Ἰουδαίων; ποῦ εἶναι ὁ Σίμων ὁ μάγος, ὁ πρῶτος αἱρετικός, ὁ μαθητής τοῦ διαβόλου καί τῶν Ἰουδαίων, καί πρόδρομος τοῦ Ἀντιχρίστου; ποῦ εἶναι τό κακόν αὐτοῦ γέννημα καί τῆς αὐτοῦ βλασφημίας καί ἀσελγείας διάδοχος. Μουντανός ὁ ἔξαρχος τῶν κακῶν, μετά τῶν δύο μοιχαλίδων; καί ὅσα λέγονται μυσαρά αὐτῶν καί βδελυκτά καί ἀκάθαρτα, τά ὁποῖα δέν εἶναι πρέπον νά φανερωθοῦν; διά τά ὁποῖα ἔλεγε καί ὁ Ἀπόστολος. «Τά γάρ κρυφῇ γενόμενα ὑπ’ αὐτῶν αἰσχρόν ἐστι καί λέγειν». Ποῦ εἶναι ὁ Μαρκίων; ποῦ ὁ Οὐάλης; ποῦ ὁ Μάνεντας; ποῦ ὁ Βασιλίδης; ποῦ ὁ Νέρων; ποῦ ὁ Ἰουλιανός; ποῦ ὁ Ἄρειος; ποῦ ὁ Νεστόριος; ποῦ ἅπαντες οἱ ἀντιπολεμοῦντες τήν Ἐκκλησίαν; ὡς λέγει καί ὁ Δαυΐδ. «Ἐκύκλωσάν με κύνες πολλοί». Δέν ἀπωλέσθησαν πάντες καί διεσκορπίσθησαν διά τήν βλασφημίαν τους, καί ἐξεδιώχθησαν ὥσπερ λύκοι, διότι ηὗραν τούς ἐναντίους καί γενναίους πολεμιστάς καί Ποιμένας, τούς Προεστούς τῶν Ἐκκλησιῶν τοῦ καιροῦ ἐκείνου, τούς μακαρίους ἄνδρας; Ἀλλά πολλήν διαφοράν βλέπω τῶν τότε Ποιμένων, καί τῶν τοῦ καιροῦ τούτου. Ἐκεῖνοι ἦσαν πολεμισταί, οὗτοι δέ φυγάδες· ἐκεῖνοι ἀγωνισταί, καί οὗτοι φαγάδες· ἐκεῖνοι ἐκαλλώπιζον βιβλία καί δόγματα, καί οὗτοι καλλωπίζουν φορέματα καί γέλοια· οὗτοι, ὡσάν μισθωτοί ἀφίνουν τά πρόβατα καί φεύγουσιν, ἐκεῖνοι δέ τήν ψυχήν ἔθηκαν ὑπέρ τῶν προβάτων καί ἐμιμήθηκαν τόν ποιμένα τόν καλόν, τόν Κύριον ἡμῶν Ἰησοῦν Χριστόν. Ὤ τῶν μακαρίων ἐκείνων ἀνδρῶν, τῶν ὁποίων τά ὀνόματα ἐγράφησαν ἐν βίβλῳ ζωῆς· τούς ὁποίους ἔφριξαν οἱ δαίμονες καί ἐτρόμαξαν οἱ αἱρετικοί· διά τῶν ὁποίων ἐφράγη πᾶν στόμα λαλούντων ἄδικα. Μοῦ ἔρχεται λοιπόν νά εἰπῶ καί ἐγώ ὁμοίως μέ τόν Δαυΐδ, ὁ ὁποῖος ἔλεγεν ὀδυνώμενος· «ποῦ εἰσι τά ἐλέη σου τά ἀρχαῖα Κύριε;» νά εἰπῶ καί ἐγώ δακρύζοντας, ποῦ εἶναι ὁ μακάριος χορός ἐκεῖνος τῶν Ἐπισκόπων καί διδασκάλων, οἱ ὁποῖοι ἔλαμπον εἰς τόν κόσμον ὡσάν φωστῆρες, ἐπέχοντες λόγον ζωῆς;
Ἀλλά τί ἐμποδίζει νά φέρωμεν εἰς τό μέσον καί αὐτούς ἀπό τούς πολλούς ὀλίγους, ἐπειδή καί ἡ ἐνθύμησις αὐτῶν εἶναι ἁγιασμός τῆς ψυχῆς; Ποῦ εἶναι ὁ Εὐώδιος, ἡ εὐωδία τῆς Ἐκκλησίας καί τῶν ἁγίων Ἀποστόλων διάδοχος καί μιμητής; ποῦ εἶναι ὁ Ἰγνάτιος, τό τοῦ Θεοῦ οἰκητήριον; ποῦ εἶναι ὁ Διονύσιος, τό πετεινόν τοῦ οὐρανοῦ; ποῦ εἶναι ὁ Ἱππόλυτος ὁ γλυκύτατος καί εὐνούστατος; ποῦ εἶναι ὁ μέγας Βασίλειος, ὁ παρ’ ὀλίγον ἰσόμετρος τῶν Ἀποστόλων; ποῦ ὁ Ἀθανάσιος ὁ πολεμιστής τῶν αἱρετικῶν; ποῦ ὁ Γρηγόριος ὁ δεύτερος Θεολόγος, καί ἀήττητος τοῦ Χριστοῦ στρατιώτης; ποῦ ὁ ἄλλος ὁ Συνώνυμός του; ποῦ ὁ Ἐφραίμ ἡ παραμυθία τῶν λυπουμένων, ἡ παιδαγωγία τῶν νέων, ἡ χειραγωγία τῶν μετανοούντων, ἡ δίστομος σπάθη κατά τῶν αἱρετικῶν, καί τό δοχεῖον τοῦ Ἁγίου Πνεύματος καί τῶν ἀρετῶν; Βλέπεις πόσον τό μέσον, καί πόση διαφορά ἐκείνων τῶν μακαρίων καί ἁγίων ἀνδρῶν, παρά τοῦ καιροῦ τούτου; Ἠξεύρω καί ἄλλους πολλούς Θεοφόρους διδασκάλους, ἀλλ’ ἀρκεῖ ὅσους εἶπαμεν. Ἐκεῖνοι ἔβαλαν τήν ψυχήν τους, καθώς εἶπαμεν διά τά πρόβατα, οὗτοι δέ ἀφίνουσι τά πρόβατα καί φεύγουσιν· ἐκεῖνοι ἦσαν δυνατοί καί μέ τό ἔργον καί μέ τόν λόγον, οὗτοι εἰς τά χρήματα, καί κτήματα καί ἄλογα καί μουλάρια, καί χωράφια καί ἀγέλαις, καί μαγείρους καί τραπέζας λαμπρᾶς, πολλήν προθυμίαν βάνουν, καί πολλαῖς φροντίδες περί τούτου καθ’ ἑκάστην ἡμέραν καί νύκτα· περί δέ τῆς λογικῆς Ποίμνης οὐδέ μίαν φροντίδα, διά τήν ὁποίαν ἔχουν νά δώσουν λόγον εἰς τήν μεγάλην καί φοβεράν ἡμέραν τῆς κρίσεως. Ἔπειτα, ἐάν τούς ἐρωτήσῃ τις περί Βιβλίων, ἀποκρίνονται καί λέγουν· εἶμαι πτωχός καί δέν ἔχω νά ἀποκτήσω βιβλία· εἶτα περιπατοῦν, οὐχ ὡς πτωχοί, ἀλλά μέ φορέματα πολυτελῆ καί ἔκλαμπρα, καί χειρίδια ἕως τῶν δακτύλων, καί τραχήλους ψηλούς, καί ὑπηρέτας πολλούς, μάλιστα μαγείρους· περί τῶν ὁποίων εἶναι αἰσχρόν πρᾶγμα νά λέγῃ τις, διότι ἐκ τοῦ περισσοῦ πλούτου ἀπέκτησαν καί σκλάβας γυναῖκας.Ὤ τῆς βαθείας αἰσχύνης, ὤ τῆς κακῆς εὐπορίας, ὤ τῆς πικρᾶς φιλαργυρίας, ὤ τῆς ἀχορταγίας τῆς γαστρός! Ἀπό ταῦτα λοιπόν ἔρχονται τά σκάνδαλα, οἱ ψιθυρισμοί, οἱ ὀνειδισμοί, αἱ λοιδορίαι, οἱ θόρυβοι. Εἶτα ἐάν τούς ἐξετάσῃ τις, ἀποκρίνονται· ποῖον ἀδικῶ; ἐξουσίαν ἔχω εἰς τά ἰδικά μου νά κάμω ὅπως θέλω. Εἶτα ἐάν φανῇ τις ἀπό τούς ἀθέους αἱρετικούς νά λαλῇ διεστραμένα, οὐδένας εὑρίσκεται νά ἀντισταθῇ, οὐδένας ἀντιπολεμιστής, ὅλοι πτωχοί, ὅλοι σιωπηλοί ὅλοι φυγάδες. Ὤ τῆς ἀνοίας, τῆς κακῆς ρίζης πάντων τῶν κακῶν τῆς φιλαργυρίας, ὅτι διά νά ἤμεθα πλούσιοι, θαρροῦμεν νά σωθοῦμεν· ἀλλ’ εὐκολώτερον εἶναι νά περάσῃ τό καραβόσχοινον ἀπό τήν τρύπαν τῆς βελόνης, παρά ὁ πλούσιος νά ἔμβῃ εἰς τήν Βασιλείαν τῶν οὐρανῶν· τρυφῶντες καί μεθύοντες καί μετεωριζόμενοι θέλετε νά νικήσετε τάς αἱρέσεις; Ἀλλ’ οὐδέ ἡμᾶς ἀκούουν οἱ τρυφῶντες καί μεθύοντες νῦν, οἱ στολιζόμενοι μέ πολλά φορέματα καί μέ πολύ χρυσίον. Πῶς ἠμπορεῖτε νά ὑποδείξετε εἰς ἄλλους τήν καλήν πτωχείαν τοῦ Χριστοῦ τοῦ πτωχεύσαντος δι’ ἡμᾶς, ὅπου ἐπαράγγειλε τοῖς Μαθηταῖς αὐτοῦ νά μήν ἔχουν οὔτε χαλκόν ἐν ταῖς ζώναις αὐτῶν; βέβαια πλανᾶσθε, μή νοοῦντες τάς Γραφάς. Καί δέν ἀκούετε τοῦ Κυρίου ὅπου λέγει· «Μακάριοι οἱ πτωχοί τῷ πνεύματι; καί μή θησαυρίζετε ἐπί τῆς γῆς;» Ὁ πλοῦτός σας ἐπλήθυνε καί ὁ λόγος σας ἐχάθη· τά φορέματά σας τρώγουν οἱ βότρυδες, διά τά ὁποῖα ἔχετε νά δώσετε λόγον τῷ Ἀρχιποίμενι Χριστῷ· καί δέν συλλογίζεσθε, ὅτι καθ’ ἕνας ἔχει νά δώσῃ λόγον τῷ Θεῷ περί αὐτοῦ. Ἐσεῖς δέ οἱ Ποιμένες θέλετε νά δώσετε λόγον καί διά τόν ἑαυτόν σας, καί διά τά πρόβατα, καί Ἀρχιερεῖς καί Ἱερεῖς καί Διάκονοι, ἕκαστος καθώς ἐπιστεύθη. Ἀλλά βλέπετε νά μή λησμονήσετε τά τάλαντα· «προσέχετε ἑαυτοῖς καί παντί τῷ Ποιμνίῳ». Φυλάγεσθε νά μή λείψῃ πρόβατον ἀπό τήν Ποίμνην· διότι νά ἠξεύρετε καλά, ὅτι ἐάν ἀπομείνῃ ἕνα πρόβατον ἐκ τῆς Ποίμνης ἀπό τήν ἀμέλειάν σας, καί τό φάγουν τά θηρία, ὅλην σας τήν ζωήν ἀφανίζει· διότι τό αἷμα αὐτοῦ ἐκ τῶν χειρῶν σας ἐκζητήσει ὁ Κριτής. Ἀλλ’ ἐξυπνήσατε τοῦ λοιποῦ, καί κηρύξατε τόν λόγον· ἀφήσατε πᾶσαν βιωτικήν μέριμναν· βλέπετε ἀκριβῶς πῶς περιπατεῖτε· βλέπετε τούς κύνας· βλέπετε λέγω, καί δέν παύω λέγοντας, βλέπετε τούς λύκους, βλέπετε τούς κλέπτας, βλέπετε τούς λῃστάς. Βλέπετε ὅτι πολλοί πλάνοι ἐξῆλθον εἰς τόν κόσμον. Ἀγρυπνᾶτε καί νήφετε, ὅσοι ἐλάβατε ἐπάνω σας τό δεσποτικόν σχῆμα· γρηγορεῖτε καί στοχάζεσθε τήν φοβεράν ἡμέραν τῆς αὐτοῦ παρουσίας, ὅταν ἔρχεται νά κάμῃ λογαριασμόν μέ ἐσᾶς, ὅπου ἔδωκε τό τάλαντον.
Ταῦτα λοιπόν ἔχοντες εἰς τόν νοῦν σας, ὦ ἀγαπητοί, ποιμάνετε τήν Ποίμνην τοῦ Θεοῦ, ὅπου σᾶς ἐδόθη, ώς λέγει ὁ Ἀπόστολος, μή ἀναγκαστικῶς, ἀλλά θεληματικῶς· μή αἰσχροκερδῶς, ἀλλά προθύμως· μηδέ ὡς κατεξουσιάζοντες τόν κλῆρον· ἀλλά νά γίνεσθε τύποι τοῦ Ποιμνίου, καί φανερωθέντος τοῦ Ἀρχιποίμενος, νά λάβετε τόν ἀμάραντον τῆς δόξης στέφανον. Πάλιν τά ὅμοια λέγω· «ἀκούσατε οὖν Ἱερεῖς Κυρίου, βασιλεῖς τῆς γῆς καί πάντες λαοί, ἄρχοντες καί πάντες Κριταί γῆς, νεανίσκοι καί παρθένοι, πρεσβύτεροι μετά νεωτέρων. Ἐνωτίσασθε πάντες οἱ κατοικοῦντες τήν οἰκουμένην»· οἱ μικροί καί μεγάλοι, οἱ ἀρσενικοί καί θηλυκοί, ἐπί τό αὐτό πλούσιος καί πένης. Παρακαλῶ σας ὅλους, προσέχετε τοῖς λεγομένοις, διότι θέλων νά σᾶς ἀποδείξω ἐκ τῶν ἁγίων Γραφῶν, ὅτι μέ τόν λόγον εἶναι πολλοί χριστιανοί, ἀλλά μέ τόν τρόπον πάνυ ὀλίγοι· μέ τό σχῆμα μέν, ὡς Χριστοῦ Μαθηταί, καί μέ τόν τρόπον προδόται· μέ τόν λόγον μέν εὐσεβεῖς καί εὔσπλαγχνοι, μέ τόν τρόπον δέ εἰδωλολάτραι· μέ τό ὄνομα δέ χριστιανοί, καί μέ τά ἔργα ἐθνικοί, καθώς εἶπεν ὁ Προφήτης· «ὅτι ἐμίγησαν μέ τά ἔθνη καί ἔμαθον τά ἔργα αὐτῶν». Καί ἀληθινά εἰς ἡμᾶς ἐπληρώθη ἡ Προφητεία αὐτοῦ· ποταποί χριστιανοί εἶναι οἱ τηροῦντες μύθους Ἰουδαϊκούς, καί Ἑλληνικούς, καί γενεαλογίαις, καί μαντείαις, καί ἀστρολογίαις, καί φαρμακείαις, καί φυλακτήρια, καί παρατηρήσεις ἡμερῶν καί μηνῶν, καί χρόνων, καί κλυδωνισμούς καί ὀνείρατα, καί φωνάς τῶν ὀρνέων, καί οἱ ἀνάπτοντες λύχνον ἐν ταῖς βρύσαις καί ἀπολουόμενοι, καί τηροῦντες τά συναπαντήματα, καί οἱ τρώγοντες τά εἰδωλόθυτα, καί αἷμα πνικτόν καί θηριάλωτον καί ψόφιον, καί ἄλλα πολλά τοιαῦτα; Καί πῶς ἠμποροῦν νά ἦναι χριστιανοί, ὅσοι τά κάμνουν αὐτά; πῶς δέ τολμοῦν καί μεταλαμβάνουν τά θεῖα Μυστήρια, ὅπου εἶναι χειρότεροι τῶν Ἐθνικῶν; Τί χριστιανοί εἶναι πάλιν, οἱ ποιοῦντες τά τῶν ἐθνῶν σχήματα, καί ἀλλάσσουν τά πρόσωπά τους ἤ τήν φωνήν τους, καί χορεύουν καί κτυποῦν τάς χεῖρας, ἤ καί στολισμούς γυναικείους εἰς τούς ἄνδρας; Ὅσοι τά κάμνουν καί τά δέχονται αὐτά, δέν τούς ὠφελεῖ τίποτε νά ὀνομάζωνται Χριστιανοί· διότι, καθώς μία κόρη ἕως ὀποῦ φυλάσσει τήν παρθενίαν εὐλόγως, καί ἀξίως ὀνομάζεται καί εἶναι Παρθένος, ἐάν δέ γελασθῇ ὑπό τινος καί φθαρῇ, πλέον δέν εἶναι Παρθένος· οὕτω καί ὁ καλούμενος Χριστιανός, ἐάν παραβῇ τάς συνθήκας, καί καταπατήσῃ τάς ἐπαγγελίας, καί κάμνῃ τά ἔργα τῶν Ἐθνῶν, δέν πρέπει νά λέγεται Χριστιανός.
Καταλάβετε γοῦν πάντες, Ἀγαπητοί, ὅτι μετ’ ἐκεῖνα τά ὀλίγα ἐχωρισθήκαμεν ἀπ’ αὐτά, λέγοντες· «Ἀποτάσσομαι τῷ Σατανᾷ, καί πᾶσι τοῖς ἔργοις αὐτοῦ· ἤγουν χωρίζομαι ἀπό τόν Σατανᾶν καί ἀπό ὅλα τά καμώματα αὐτοῦ». Εἶπες «πᾶσι»· βλέπε τί εἶπες, ὅλα τά ἔργα αὐτοῦ. Ὅμως αὐτά, ὀποῦ κάμνεις, τίνος εἶσαι; στοχάσου, παρακαλῶ σε, τίνος τάσσεις· ὄχι Ἀγγέλου, ὄχι Βασιλέως ἐπιγείου, ὄχι Ἄρχοντος τοῦ αἰῶνος τούτου, ἀλλ’ αὐτοῦ τοῦ Βασιλέως τῶν Βασιλέων, καί Ἄρχοντος τῶν Ἀρχόντων· μέ αὐτόν ἐσυμβάσθης, καί ὡμολόγησας, καί ἔταξες ἔμπροσθεν πολλῶν μαρτύρων· τό λοιπόν εἰς τό χέρι του εἶσαι καί σύ, καί οἱ λόγοι σου· τό λοιπόν καρτέρει τόν ἐρχόμενον ἐκ τῶν οὐρανῶν βαστάζονται τό γραμματεῖόν σου καί τά λόγια τοῦ στόματός σου, διά νά ἀναγνωσθῇ ἔμπροσθέν Ἀγγέλων καί ἀνθρώπων. Βλέπετε οὖν, Ἀδελφοί, καί φυλάγεσθε κἄν τοῦ λοιποῦ ἀπό τά ἐθνικά καμώματα· ἀκούσατε τοῦ Ἀποστόλου λέγοντος· «Τοῦτο οὖν λέγω καί μαρτύρομαι ἐν Κυρίῳ, ὅτι πλέον νά μήν περιπατῆτε, καθώς περιπατοῦν καί τά ἄλλα Ἔθνη μέ τήν πλάνην τοῦ νοός αὐτῶν»· οἱ ὁποῖοι ἐσκοτισμένοι εἰς τήν διάνοιαν, ἀλλά σεῖς δέν ἐμάθετε οὕτω ἀπό τόν Χριστόν. Καταλάβετε τά λεγόμενα, ἀδελφοί, καί μήν ἀνακατώνεσθε μέ ἐκείνους, ὀποῦ τά κάμνουν αὐτά, διότι πολλοί εἶναι μαθηταί τῆς ἀπωλείας, καί ἀκόμη αὐγατίζουν. Βλέπετε, ὅτι αἱ ἡμέραι πονηραί εἰσι, καί ὁ καιρός τούς ἰδίους ὑπηρέτας προχειρίζεται. Καί μή θαυμάσῃς, ἐάν οἱ Ποιμένες γίνονται λύκοι, διότι καί ὁ Ἀπόστολος Παῦλος, πρός Ἐπισκόπους καί Πρεσβυτέρους διαλεγόμενος, ἔλεγεν, ὅτι ἀπό ἐσᾶς θέλουν σηκωθῆ ἄνδρες λαλοῦντες διεστραμμένα. Διά τοῦτο ἄς μή σᾶς πλανήσῃ τινάς, ὅπου ἔχει ἀπ’ ἔξω σχῆμα Ἀγγελικόν· διά τοῦτο ἔλεγε καί ὁ Κύριος «βλέπετε μή τις ὑμᾶς πλανήσῃ».Ἀλλά καί ἐγώ πάλιν τά ὅμοια λέγω· μή σᾶς πλανήσῃ τινάς μήτε ἀπό τῶν ἔξωθεν, μήτε ἀπό τῶν ἔσωθεν· μήτε Ἐπίσκοπος, ἤ Πρεσβύτερος, ἤ Διάκονος, ἤ Ἀναγνώστης, ἤ Ἄρχοντας, ἤ πλούσιος, ἤ πτωχός, ἤ ὅστις καί ἄν ἦναι, ὀποῦ λαλεῖ διεστραμμένα· ἀνάθεμα ἔστω· οἱ ὁποῖοι ἔρχονται πρός ἐσᾶς μέ τό ἔνδυμα τῶν προβάτων, ἀπό μέσα δέ εἶναι λύκοι ἅρπαγες· καί ἔχουσι μόρφωσιν εὐσεβείας, τήν δέ δύναμιν αὐτῆς ἠρνημένοι. Ἐσεῖς δέ, ἀγαπητοί, μή πλανηθῆτε, ἀλλ’ ὡς παρελάβετε ἀπό τόν Κύριον ἡμῶν Ἰησοῦν Χριστόν, ἐν αὐτῷ περιπατεῖτε· καί ὁ Θεός τῆς εἰρήνης ἔσται μεθ’ ὑμῶν. Καί περί μέν τούτων ἕως ὧδε· ἀλλ’ ἀκόμη ὀλίγα νά εἰπῶ περί τῆς συντελείας, καί νά κάμω τέλος.
Ὅταν δέ ἀρχίσω νά λαλῶ περί τῆς Συντελείας, φρίκη μοῦ ἔρχεται καί τρομάζω, ὅτι ὅλα τοῦ Κυρίου τά θαύματα μεγάλα καί φοβερά καί ἔνδοξα εἶναι, τό δέ τῆς Συντελείας καί τῆς δευτέρας αὐτοῦ Παρουσίας Μυστήριον εἶναι ὑπέρ λόγον καί νοῦν καί διάνοιαν, καί ὑπερβαίνει πᾶσαν διήγησιν, καί καταπλήττει πᾶσαν ἀκοήν. Μεγάλον δέ ἀγῶνα, καί πολύν πόθον εἶχαν οἱ Μαθηταί νά ἀκούουν παρά τοῦ Διδασκάλου περί σημείων, καί περί τῆς Συντελείας. Καί καθώς πολλάκις ἠκούσατε τοῦ Εὐαγγελίου λέγοντος, ὅτι «Καθημένου τοῦ Ἰησοῦ ἐπί τό ὄρος τῶν Ἐλαιῶν, προσῆλθον αὐτῷ οἱ Μαθηταί κατά μόνας λέγοντες· εἰπέ ἡμῖν, τί τό σημεῖον τῆς σῆς Παρουσίας, καί τῆς Συντελείας τοῦ αἰῶνος;» Βλέπεις τό σοφόν καί γνωστικόν τῶν ἁγίων Μαθητῶν, ὁπόταν θέλουν νά ἐρωτήσουν τίποτες μέγα πρᾶγμα, ὅλοι ἀντάμα ἔρχονται, ἀλλά καί κατά μόνας, καί λέγουν. Εἰπέ ἡμῖν, ὦ Δέσποτα, εἰπέ ἡμῖν ἀγαθέ, εἰπέ ἡμῖν καρδιογνῶστα, εἰπέ ἡμῖν ἐσύ, ὅπου ἠξεύρεις καί τά πρῶτα καί τά ἔσχατα, εἰπέ ἡμῖν ὁ εἰδώς τά πάντα πρίν γενέσεως αὐτῶν, εἰπέ ἡμῖν ὁ Ποιητής τῶν ἁπάντων, εἰπέ ἡμῖν ὁ Πατήρ τοῦ μέλλοντος αἰῶνος, εἰπέ ἡμῖν τί τό σημεῖον τῆς σῆς Παρουσίας καί τῆς Συντελείας τοῦ αἰῶνος; Ὅταν μέλλῃς ἔρχεσθαι κρῖναι ζῶντας καί νεκρούς πάσης τῆς οἰκουμένης· ὅταν καταργήσῃς πᾶσαν ἀρχήν καί ἐξουσίαν καί δύναμιν· ὅταν σέ προσκυνήσῃ πᾶν γόνυ ἐπουρανίων καί ἐπιγείων καί καταχθονίων· εἰπέ ἡμῖν τί τό σημεῖον τῆς σῆς Παρουσίας; Ὁ δέ Κύριος εἶπεν αὐτοῖς· βλέπετε μή πλανηθῆτε, διότι πολλοί ἔρχονται μέ τό ὄνομά μου λέγοντες, ὅτι ἐγώ εἰμί ὁ Χριστός, καί βλέπετε μή σᾶς πλανήσῃ τινάς, ὅτι ὁ καιρός εἶναι κοντά. Ἐκεῖνο ὅπου εἶπε πότε, εἶναι τοῦτο ὅπου βλέπομεν ἡμεῖς μέ τά ὀμμάτιά μας· τότε εἶπεν, ὅτι κοντά εἶναι ὁ καιρός, τώρα δέ ἄρχισε καθώς βλέπομεν. Βλέπεις πόση σπουδή τοῦ Δεσπότου περί τῶν Ψευδοπροφητῶν καί Ψευδοδιδασκάλων, καί ἀθέων Αἱρετικῶν; διά νά ξεσκεπάσῃ καί νά δείξῃ εἰς ὅλους τόν ἐν αὐτοῖς κεκρυμμένον δόλον· διά τοῦτο καί προτήτερα τούς ἔβαλεν, ἀπό τήν ἐρώτησιν τῶν Μαθητῶν περί τῶν σημείων, ὡσάν λύκους τῆς ποίμνης καί προδρόμους τοῦ Ἀντιχρίστου, καί τότε προεῖπε τά ἀκόλουθα, πολέμους καί ἀκαταστασίας. Ἔθνος ἐπί Ἔθνος, καί Βασιλεία ἐπί Βασιλείαν· τά ὁποῖα βλέπομεν καί δέν καταλαμβάνομεν, βλέποντες εἰς πολλούς τόπους καί πείναις καί φόβους, καί σημεῖα ἀπό τοῦ οὐρανοῦ, καί τά ἄλλα, ὅσα εἶπε, καί δέν τά βάνομεν εἰς τόν νοῦν μας. «Τότε, λέγει, σκανδαλισθήσονται πολλοί, καί παραδώσουσιν ἀλλήλους». Καί ποῦ δέν εἶναι τώρα προδότης; πάντες σχεδόν προδόται ἐγίνηκαν, καί μισοῦσιν ἀλλήλους· καί τοῦτο ἐπληρώθη, καθώς βλέπομεν. Δέν πολεμεῖ ἕνας τόν ἄλλον; Ἔθνος ἐπί Ἔθνος καί Βασιλεία ἐπί Βασιλείαν; Ἄρχοντες κατά τῶν ὁμοίων αὐτῶν, καί Ἐπίσκοποι κατά τῶν Ἐπισκόπων; Πρεσβύτεροι κατά τῶν Πρεσβυτέρων καί Διάκονοι κατά τῶν Διακόνων; Ἀναγνῶσται κατά τῶν Ἀναγνωστῶν, καί Λαϊκοί κατά τῶν Λαϊκῶν; «διά γάρ τό πληθυνθῆναι τήν ἀνομίαν, ψυγήσεται ἡ ἀγάπη τῶν πολλῶν». Διά τοῦτο προεῖπεν ὁ Δεσπότης ὅτι «Ἐρευνᾶτε τάς Γραφάς» καί δέν θέλετε πλανηθῇ· εἶπε δέ καί ἕτερον σημεῖον, ὅτι «Κηρυχθήσεται Εὐαγγέλιον τοῦτο τῆς Βασιλείας ἐν ὅλῃ τῇ Οἰκουμένῃ, εἰς μαρτύριον πᾶσι τοῖς ἔθνεσι καί τότε ἥξει τό τέλος». Αὐτῷ ἡ δόξα εἰς τούς αἰῶνας. Ἀμήν.
Πηγή: «ΜΑΡΑΡΓΑΡΙΤΑΙ» ἤτοι Διάφοροι λόγοι τοῦ ἐν ἉγίοΙς Πατρός ἡμῶν Ἰωάννου τοῦ Χρυσοστόμου καί ἑτέρων Ἁγίων Πατέρων, (σελ. 245). Ἐκδόσεις Β. ΡΗΓΟΠΟΥΛΟΥ.
Ἡ Εἰκόνα, καί ἡ φωτογραφία τοῦ κειμένου ἔχουν τεθεῖ ἀπό τόν συντάκτη τῆς ἀνάρτησης.
