ΕΥΕΡΓΕΝΤΙΝΟΣ ΥΠΟΘΕΣΙΣ ΙΓ’
Πρέπει ἡ προσευχή νά ἐνισχύεται ἀπό τήν ἐκτέλεσιν καλῶν ἔργων· ποῖα πράγματα καθιστοῦν τήν προσευχήν ἀπρόσδεκτον ἀπό τόν Θεόν.
Β’. Τοῦ Ἁγίου Βαρσανουφίου.
Ἕνας ἀδελφός ἠρώτησεν ἕνα Γέροντα:
– Ἡ πίστις ἑνός ἀνθρώπου ἔχει τήν δύναμιν νά ὠφελήσῃ ἄλλον, πού δέν προσφέρει προσωπικήν πίστιν, ὅπως εἰς τήν περίπτωσιν τοῦ παραλυτικοῦ, πού τόν ὠφέλησεν ἡ πίστις ἐκείνων, οἱ ὁποῖοι τόν ἐβάσταζαν;
Ἀπεκρίθη ὁ Γέρων:
– Πρόσεξε· ἐάν καί ὁ παραλυτικός δέν ἐπίστευε, δέν θά τούς ἄφηνε νά τόν βαστάσουν, οὔτε νά τόν ταλαιπωρήσουν κατεβάζοντες αὐτόν ἀπό τήν στέγην. Ὥστε ὅλων ἡ πίστις συνήργησεν. Ἐάν ὁ ἄνθρωπος δέν προσφέρῃ προσωπικήν πίστιν εἰς τόν Θεόν, εἰς τίποτε δέν ὠφελεῖται ἀπό τήν πίστιν τῶν ἄλλων.
Λοιπόν μή προφασισθῇς, τάχα, τήν πίστιν τῶν ἄλλων, πού εἶναι ἄξιοι, διά νά ρίψῃς ἐπάνω των τό φορτίον, χωρίς νά κάμῃς σύ οὐδεμίαν προσπάθειαν. Πάρε ὡς παράδειγμα τόν Προφήτην Ἱερεμίαν· οὗτος ἐπίστευεν, ὅτι ὁ Θεός θά ἐλεήσῃ τόν λαόν του καί προσηύχετο ὑπέρ αὐτοῦ. Ἐπειδή ὅμως ὁ λαός δέν προσέφερε καί ὁ ἴδιος πίστιν εἰς τόν Θεόν, δι’ αὐτό ὁ Θεός δέν εἰσήκουσε τόν Προφήτην. Μήπως καί ὁ Προφήτης δέν εἶχε τήν πίστιν ἐκείνων, πού ἐβάσταζαν τόν παραλυτικόν; Αὐτό ἰσχύει εἰς ὅλας τάς ὁμοίας περιπτώσεις.
Ὁ ἀδελφός, ἐν συνεχείᾳ, προέβαλε τήν ἑξῆς ἀπορίαν: Σέ παρακαλῶ, Πάτερ μου, ἐξήγησέ μου εἰς τί συνήργησεν ἡ θυγάτηρ τῆς Χαναναίας (Ματθ. ιε’ 22 – 28) καί ὁ δοῦλος τοῦ Ἑκατοντάρχου (Λουκ. ζ’ 2 – 10), διά νά θεραπευθοῦν; Ἐπίσης πῶς θά ἐξηγήσωμεν τό ὅτι ὁ ἄλλος παραλυτικός, ἐνῷ ἐζήτησεν ἀπό τόν Χριστόν τήν σωματικήν του ὑγείαν, ἔλαβε πρῶτον τήν ἄφεσιν τῶν ἁμαρτιῶν; Ποῦ λοιπόν ὑπάρχει ἡ συνεργασία τῶν ἐνδιαφερομένων; Ὡσαύτως, παρακαλῶ, ἐξήγησέ μου, ποῖον εἶναι τό νόημα τῶν συστάσεων τοῦ Κυρίου πρός τούς μαθητάς Του· «ὅσα ἐάν λύσητε ἐπί τῆς γῆς, ἔσται λελυμένα ἐν τῷ οὐρανῷ» (Ματθ. ιη’ 18)· καί «ἄν τινων ἀφῆτε τάς ἁμαρτίας, ἀφίενται αὐτοῖς» (Ἰωάν. κ’ 23), χωρίς νά προσθέσῃ «ἐφ’ ὅσον θά συνεργήσωσιν»; Ἐξήγησέ μου λοιπόν, σέ παρακαλῶ, αὐτά τά ζητήματα.
Εἰς τάς ἀπορίας αὐτάς ὁ Γέρων ἀπήντησεν:
– Ἀδελφέ μου, μόνον ὅσοι δέν γνωρίζουν κατά βάθος τά πράγματα, στεναχωροῦνται καί ἀποροῦν. Ἡ θυγάτηρ τῆς Χαναναίας καί ὁ δοῦλος τοῦ Ἑκατοντάρχου παρεφρόνουν· ἡ μέν πρώτη ἀπό τήν μανίαν, ὁ δέ δεύτερος ἀπό τόν ἐπιθανάτιον κίνδυνον τῆς ἀσθενείας. Ἐφ’ ὅσον λοιπόν δέν ἐλειτούργει, ὅπως ἔπρεπε, τό λογικόν των, δέν ἦτο δυνατόν νά συνεργήσουν μέ τήν πίστιν των καί νά βοηθήσουν οὕτω ἐκείνους, πού ηὔχοντο δι’ αὐτούς.
Ὁ παραλυτικός πάλιν προσέφερε τήν πίστιν του πρός τόν Χριστόν, διά νά ἐπιτύχῃ τήν ὑγείαν τοῦ σώματος· ἀπό φιλανθρωπίαν ὅμως τοῦ Δεσπότου ἠξιώθη καί τῆς μεγαλυτέρας Χάριτος, τῆς ἀφέσεως τῶν ἁμαρτιῶν του.
Ἀπό τῆς πλευρᾶς πάλιν τοῦ Σωτῆρος συνέβη τό ἑξῆς: Ὁ Σωτήρ ἔκαμε θαύματα καί ἐθεράπευεν ἀσθενεῖς, χωρίς τῆς διά πίστεως συνεργασίας τῶν δεομένων, διά νά πιστεύσουν εὐθύς ἐξ ἀρχῆς οἱ ἄνθρωποι, ὅτι ἦλθεν ὁ Λυτρωτής. Οὕτω ἐξεπληρώθη ἡ περί τοῦ Σωτῆρος προφητεία τοῦ Ἡσαΐου· «Αὐτός τάς ἀσθενείας ἡμῶν ἔλαβε καί τάς νόσους ἐβάστασεν» (Ματθ. η’ 17)(¹).
Εἰς τήν περίπτωσιν αὐτήν ἡ θεραπεία τῶν ἀσθενῶν ἐγίνετο διά τῆς δυνάμεως τῆς Χάριτος τοῦ Χριστοῦ, χωρίς νά ἀναζητῆται εἰς αὐτούς ἡ εὐθύνη τῆς ἐν πίστει συνεργίας των· μόνον μετά ἀπό τήν τοιαύτην θεραπείαν ἐζητεῖτο παρ’ αὐτῶν νά τηρήσουν εἰς τήν ζωήν των τά παραγγέλματα τῆς Πίστεως, συμφώνως μέ τήν σύστασιν τοῦ Σωτῆρος πρός τόν θεραπευθέντα παραλυτικόν· «ἴδε ὑγιής γέγονας, μηκέτι ἁμάρτανε, ἵνα μή χεῖρόν σοι τι γένηται» (Ἰωάν. ε’ 14).
Αὐτό διαβλέπων καί ἐν τῷ προφητικῷ του ἐκστασιασμῷ ὁ Ἰωάννης ὁ Πρόδρομος ἔλεγε περί τοῦ Σωτῆρος· «ἴδε ὁ ἀμνός τοῦ Θεοῦ ὁ αἴρων τήν ἁμαρτίαν τοῦ κόσμου» (Ἰωάν. α’ 29).
Ὅσοι δέ, εἴτε προγενεστέρως, εἴτε μετά ταῦτα, δέν παραδέχονται διά πίστεως τόν Χριστόν, δέν ἐθεραπεύοντο· εἰς αὐτούς ἐφηρμόσθη τό ρητόν τοῦ Ἀποστόλου· «εἰ δέ ὁ ἄπιστος χωρίζεται, χωριζέσθω» (Ά Κορ. ζ’ 15).
Καθ’ ὅσον ἀφορᾷ πάλιν τούς Ἀποστόλους, πρέπει νά γνωρίζῃς τοῦτο· ἔδωκεν εἰς αὐτούς ἐξουσίαν νά θεραπεύουν καί νά συγχωροῦν ἁμαρτίας, μέ τήν πνευματικήν ὅμως συνεργασίαν τῆς δεήσεως τῶν ἐχόντων ἀνάγκην. Περί αὐτοῦ ἄς σέ πείσῃ ὁ λαβών τοιαύτην ἐξουσίαν Ἀπόστολος Ἰάκωβος, πού λέγει· «πολύ ἰσχύει δέησις δικαίου ἐνεργουμένη» (Ἰακ. ε’ 16). Διά τόν Σωτῆρα ὅμως δέν συνέβαινεν αὐτό· ὅσοι διά τῆς πίστεως παραδέχθησαν Αὐτόν ἐθεραπεύοντο καί ἐσῴζοντο, ἐνῷ αὐτοί πού δέν τόν παραδέχθησαν Αὐτόν ἐθεραπεύοντο καί ἐσῴζοντο, ἐνῷ αὐτοί πού δέν τόν παραδέχθησαν ἀπωλέσθησαν.
Ἄς στερεωθῶμεν λοιπόν εἰς τήν Πίστιν, καί τότε ἀσφαλῶς θά σωθῶμεν μέ τήν βοήθειαν τοῦ Θεοῦ, ἐπικαλούμενοι τό ὄνομά Του.
(¹) «Οὗτος τάς ἁμαρτίας ἡμῶν φέρει, καί περί ἡμῶν ὀδυνᾶται» (Ἡσ. νγ’ 4).
Πηγή: ΕΥΕΡΓΕΝΤΙΝΟΣ (ΤΟΜΟΣ Δ’). Ἑπιμελείᾳ Βίκτωρος Ματθαίου Καθηγουμένου τῆς ἐν Κρονίζῃ Κουβαρᾶ Ἀττικῆς Ἱερᾶς καί σεβασμίας Δεσποτικῆς Μονῆς Μεταμορφώσεως του Σωτῆρος. Ἀθῆναι 1966 (σελ. 289).
Ἡ εἰκόνα τοῦ θέματος, ἔχει τεθεῖ ἀπό τόν συντάκτη τῆς ἀνάρτησης.
